Zuid-Amerika Midden-Amerika Cariben

La Chispa is dé website voor liefhebbers van Latijns Amerika. Journalistiek, betrokken, informatief, scherp. Een interactieve community met echte chispa: levendig en met passie.

Kunst & Cultuur

Een kleine revolutie

Internationaal succes en hulp voor eigen gemeenschap

Datum : 08/09/2011
Auteur : Simone Kalkman
Land : Brazilië

Een kleine revolutie

Favelas zijn ondertussen net zozeer deel van het cliché van Rio de Janeiro als Copacabana en de Cristo Redentor. De arme wijken inspireren schrijvers en filmmakers, trekken toeristen en zijn veelvuldig in de media te zien. Deze populariteit is terug te zien in het succes van het Projeto Morrinho, een sociaal-cultureel project voor en door favelabewoners.

“Ons doel is positieve veranderingen doorvoeren in onze gemeenschap, maar ook het populaire beeld van de Braziliaanse favela veranderen.” Zo luidt de doelstelling van het Projeto Morrinho, een sociaal-cultureel initiatief uit de favela Pereira da Silva, Rio de Janeiro. Het project is gebaseerd op een kleurrijke maquette van deze favela, gemaakt door lokale jongeren. Hoewel het project spelenderwijs begon, is het inmiddels uitgegroeid tot een internationaal erkend kunstwerk en een maatschappelijke organisatie.

Kinderspel

De Morrinho (kleine heuvel/favela) ontstond in 1997, toen de 14-jarige Nelcirlan Souza de Oliveira met vriendjes het model begon te bouwen. Hij gebruikte hiervoor afvalproducten zoals bakstenen en oude lego. Het model was zo levensecht dat de politie het zag als initiatief van drugsbendes, die hier hun strategieën zouden bedenken. De creativiteit van het model maakte echter op meer mensen indruk. In 2001 bezochten twee filmregisseurs, Fábio Gavião en Markão Oliveira, Pereira da Silva. Zij begonnen de bouwers van het model te trainen in audiovisuele methoden. De jongens namen korte filmpjes op, waarin ze hun eigen verhaal konden vertellen: TV Morrinho.

Het project vergaarde steeds meer bekendheid. De Braziliaanse kunstenares Paula Trope raakte geïnspireerd en maakte de fotoserie Os meninos do Morrinho (de jongens van Morrinho). Mede hierdoor ontstond internationale belangstelling. Zo werd het project in 2007 tentoongesteld op de biënnale van Venetië, een van de meest prestigieuze kunstevenementen ter wereld.

Sociaal succes

Dit internationale succesverhaal is indrukwekkend, maar hulp aan de eigen gemeenschap is minstens even belangrijk voor het project. In het nieuwste onderdeel, Morrinho Social, organiseren vrijwilligers educatieve programma’s in de favela. Kinderen in Pereira da Silva krijgen les in Engels en fotografie en doen activiteiten met de bouwers van Morrinho. Zo laat de organisatie, onder de slogan Iniciando uma Pequena Revolução (Beginnend aan een Kleine Revolutie), de gemeenschap profiteren van haar succes.

De combinatie van sociaal en cultureel lijkt een succesvolle formule in Rio’s favelas. Bekende voorbeelden zijn Favela Painting, initiatief van Nederlanders Jeroen Koolhaas en Dre Urhahn, en de band Afro-Reggae, door inwoners van favela Vigário Geral. Dit soort projecten tonen dat de arme buurten meer zijn dan het toneel van de oorlog tussen drugsbendes en politie. Daarnaast vergroten deze ‘kleine revoluties’ op een creatieve manier de mogelijkheden van de favelabewoners.


Bekijk hier een filmpje van TV Morrinho.

Een kleine versie van de ‘modelfavela’ is nog tot en met 2 oktober te zien in het MU in Eindhoven. Op 28 oktober toont het Brasil Festival Amsterdam in de Melkweg een documentaire over Morrinho, gevolgd door een discussie over de huidige rol van het leger en de politie in de Rio’s favelas.
 

Bookmark and Share


Terug