Zuid-Amerika Midden-Amerika Cariben

La Chispa is dé website voor liefhebbers van Latijns Amerika. Journalistiek, betrokken, informatief, scherp. Een interactieve community met echte chispa: levendig en met passie.

Kunst & Cultuur

Filmland in opkomst

Chileense cinema wereldwijd populair

Datum : 30/05/2011
Auteur : Simone Kalkman
Land : Chili

“In Chili gebeurt van alles op filmgebied. Het heeft zich de laatste jaren ontwikkeld tot een interessant filmland”, aldus Gerwin Tamsma, programmeur van het Internationaal Film Festival Rotterdam. Ook andere filmfestivals erkennen dat Chili langzamerhand uit de schaduw stapt van andere grote Latijns-Amerikaanse filmlanden, zoals Argentinië en Brazilië.

Op het Latin American Film Festival was dit jaar zowel de openingsfilm als de juryprijswinnaar van Chileense bodem. Deze stijgende populariteit is een van de redenen voor het Nederlands Film Instituut Eye Film om in juni het programma Cinema Chile te tonen.

Positief

De militaire dictatuur van Pinochet (1973-1990) heeft zijn stempel gedrukt op de moderne geschiedenis van Chili.  Dat geldt ook voor de  geschiedenis van de Chileense cinema. Voor de staatsgreep heerste er een gunstig klimaat voor filmmakers, waarin volop geëxperimenteerd werd. Tijdens Pinochets bewind gold een strenge censuur, waardoor veel Chileense filmmakers in ballingsschap gingen. Deze periode wordt gekenmerkt door films met een sterke sociale betrokkenheid, zoals te zien is bij regisseurs Miguel Littín en Helvio Soto. Na het herstel van de democratie in 1990 keerden verschillende filmmakers terug naar Chili. Hier hadden ze de moeilijke taak een nationale cinema op te bouwen in een land met een traumatisch verleden. Herinnering aan de dictatuur en de sociale ongelijkheid worden belangrijke thema’s.

In 2004 vaardigt de Chileense overheid een wet uit die de financiering van films vergemakkelijkte. Omstreeks dezelfde tijd studeren de eerste studenten van nieuwe filmopleidingen af. De opkomst van digitale productie maakt filmen makkelijker en goedkoper en er worden nieuwe filmfestivals geboren. Dit alles draagt bij aan radicale veranderingen in de landelijke filmcultuur. Zoals de jonge regisseur Matías Bize aangeeft: “Sinds enkele jaren heerst er een positief filmklimaat in Chili. Er zijn verschillende goede filmopleidingen, waaronder de Escuela de Cine de Chile. Op internationale festivals wordt de Chileense film steeds populairder.” Andrés Wood, Alicia Scherson en Bize zelf zijn belangrijke filmmakers van de nieuwe generatie.

Poëtisch

Kun je ook daadwerkelijk spreken van een Nieuwe Chileense Cinema? Hierover zijn de meningen verdeeld. Duidelijk is dat de jonge generatie filmmakers een andere insteek heeft dan haar voorgangers. Veel van hen hebben de dictatuur slechts als kinderen meegemaakt, waardoor deze thematiek minder dringend is. De nieuwe regisseurs willen universele thema’s tonen, onderwerpen waar ze zelf mee bezig zijn. “Ik wil dingen laten zien die mij of mijn vrienden zouden kunnen overkomen, geen historische producties”, aldus Bize. Zijn succesvolle films En la Cama (2005) en La Vida de los Peces (2010) zijn universele verhalen over relaties. Dat de sociale betrokkenheid aanwezig blijft, bewijst de film La Nana (2009) van Sebastián Silva, die de complexe verhouding tussen een rijke familie en de dienstmeid laat zien.

Er is echter ook continuïteit.  De thematiek van de dictatuur is niet verdwenen. Dit is te zien in Post Mortem (2010), van Pablo Larraín. Deze film, winnaar van de LAFF-juryprijs, vertelt het verhaal van een mortuariummedewerker tijdens de militaire coup in 1973. Ook Nostalgia de la Luz (2010) bewijst dat de herinnering aan de dictatuur nog springlevend is. Regisseur Patricio Gúzman toont in deze poëtische documentaire de verschillende aspecten van de Chileense Atacamawoestijn. Het gebied is het centrum voor astrologisch en archeologisch onderzoek, maar ook de plek van de concentratiekampen onder Pinochet. Familieleden van slachtoffers zoeken hier nog altijd naar resten van hun overleden naasten.

Diversiteit

Het sleutelwoord binnen de hedendaagse Chileense filmproductie lijkt dan ook diversiteit te zijn. De filmproductie groeit jaarlijks, hoewel financiering een probleem blijft. Co-producties met Europese landen of filmland Argentinië zijn vaak noodzakelijk om films te kunnen maken. Ook Europese fondsen, zoals het Nederlandse Hubert Bals Fonds, zijn belangrijke geldschieters. Zowel Chileense filmmakers als de internationale filmwereld zijn lovend over de nieuwe productie in het land. In de woorden van Bize: “Ik verwacht dat het de komende jaren alleen maar beter zal worden. Daarbij is het belangrijk dat Chileense films prijzen internationale prijzen winnen. Dit helpt niet alleen deze films, maar ook de Chileense film in het algemeen. We zijn op de goede weg.”
 

Van 2 t/m 15 juni organiseert EYE film Cinema Chile in Amsterdam. Hier zullen verschillende Chileense producties worden getoond. Kijk hier voor meer informatie (link naar website).

Bookmark and Share

Bekijk ook


Terug