Zuid-Amerika Midden-Amerika Cariben

La Chispa is dé website voor liefhebbers van Latijns Amerika. Journalistiek, betrokken, informatief, scherp. Een interactieve community met echte chispa: levendig en met passie.

Politiek & Maatschappij

Rafael Correa opnieuw president van Ecuador

"Burgers zijn de baas, niet het geld"

Datum : 18/02/2013
Auteur : Maja Haanskorf
Land : Ecuador

 Rafael Correa opnieuw president van Ecuador

Met bijna 60 procent van de stemmen is zittend president Rafael Correa (48) de grote overwinnaar van de presidentsverkiezingen, die gisteren, 17 februari, plaatsvonden. Zijn partij, Alianza País, kan doorgaan met de zogenaamde ‘burgerrevolutie’. Zijn naaste concurrent, bankier Guillermo Lasso, kreeg 23.8 procent van de stemmen en voormalig president Lucio Gutiérrez eindigde als derde met 6 procent. De overige stemmen zijn verdeeld over de andere vijf kandidaten. 

Correa begint aan zijn derde ambtstermijn als president. Zijn beleid, waarmee hij de ‘welvaartsstaat’ heeft verbreed, heeft tot verdeeldheid geleid tussen aanhangers en critici. Met zijn ‘burgerrevolutie’ zijn tienduizenden mensen uit de armoede geraakt. “In deze revolutie zijn de burgers de baas en niet het geld”, zei Correa na zijn overwinning. Zijn huidige overwinning slaat die van 2009, toen hij 51.7 procent van de stemmen haalde. Hij mag niet meer voor een vierde termijn worden herkozen. 

De Ecuadoraanse krant El Comercio kopte deze ochtend: “Así planea Alianza País radicalizar su revolución”, ofwel “Zo plant Alianza País de radicalisering van zijn revolutie”. “Het radicale discours van president Rafael Correa herhaalt zich. Zoals hij dat deed in 2009, stelt hij nu ook “radicalisering” van zijn burgerrevolutie in het verschiet gedurende de komende vier jaar van zijn ambtstermijn.” Correa’s verhouding met de media is precair: bij verschillende gelegenheden heeft hij de media aan banden gelegd. Critici beschuldigen hem dan ook van aantasting van de persvrijheid en uitholling van de democratie. 

Stabiliteit

Correa, een econoom van linkse huize, heeft stabiliteit gebracht in het olie-exporterende land dat in de tien jaar voordat hij aan de macht kwam, zeven presidenten zag komen en gaan. Hij heeft de levensstandaard verhoogd dankzij de stijging van de prijs van ruwe olie. Hij droeg zijn overwinning gisteren op aan zijn door kanker getroffen vriend Hugo Chávez, de Venezolaanse president, die vandaag van Cuba, waar hij voor zijn ziekte werd behandeld, is teruggekeerd in Venezuela. “We zijn hier alleen om jullie te dienen. Niets voor ons, alles voor julie”, vertelde Correa zijn juichende aanhangers vanaf het balkon van het presidentiële paleis Carondelet.  

Toch heeft Correa ook te maken met wijd verspreide veroordeling van zijn intolerantie en sommige analisten betwijfelen de duurzaamheid van zijn economisch beleid. Het aantal regeringsambtenaren is explosief gestegen van 16.000 tot 90.000, aldus een rapport van een denktank in december vorig jaar. Michael Shifter, voorzitter van de Inter-Amerikaanse Dialoog , beschreef het beleid van stijgende sociale uitgaven van Correa als “eenvoudigweg de toepassing van het standaardrecept van veel populistische regimes in de regio.” Terwijl dit beleid hem op korte term veel steun opleverde, is het onduidelijk hoe duurzaam het is, voegde hij eraan toe. 

En terwijl Correa door zijn aanhangers bejubeld wordt als “de leider van Latijns-Amerikaans links”, heeft de consolidering van de macht van de president “de fragiele instituties van het land” verder in gevaar gebracht, meent Shifter. Correa mist de ambitie en bagage om een coalitie te bouwen die de macht van de Verenigde Staten in de regio kan kortwieken, aldus Shifter. 

Programma

El Comercio bericht dat er, ondanks de voortzetting van de ‘burgerrevolutie’ wel veranderingen zijn in prioriteiten ten opzichte van 2007. Toen stonden een nieuwe grondwet voorop en het aanhalen van banden met landen als China en Iran. Nu is het hoofddoel de opbouw van een “kenniseconomie” op basis van  socialistische concepten. Daartoe heeft zijn beweging Alianza País een route uitgezet met drie strategische en onderling verbonden stations: verandering van de productiviteit, impuls voor kennis en decentralisatie van de pubieke zaak. 

Er moet een overgang komen van een economisch model waarin de export van primaire goederen centraal staat naar een model waarin industrialisering en de dienstensector voorop staan. De export moet meer bestaan uit goederen met toegevoegde waarde en niet alleen uit grondstoffen. De overheid zal bij deze verandering een strategische rol spelen. De regering hoopt de komende jaren diverse van de oorspronkelijke – polemische-  voorstellen in gang te zetten, zoals de herverdeling van land, een nieuw model voor toegang tot water, verhoging van de belastingopbrengsten en verhoging van kredieten.  

Wetenschap, technologie en decentralisatie
De twee andere stations van de route zijn de uitbouw van een nieuw educatief model en de decentralisering van de publieke zaak. Het eerste houdt in dat centra voor onderwijs en onderzoek ten dienste staan van industriële en productieve sectoren in het nieuwe economische model. Zo is er het project 'Yachay' of de 'Stad van Kennis', die netwerken opzet tussen het nationale en internationale universiteitswezen. Om nieuwe technologieën te “democratiseren” moet het internet beter worden ingezet. Decentralisatie van het nationale beleid betekent dat de verschillende districten zelf zorgen voor de openbare diensten. Volgens Fander Falconí van het nationaal Planbureau “is het nodig een rijk en pluriform sociaal weefsel op te bouwen, dat verantwoordelijk is voor de publieke zaak.” 

Kredieten 
Kredieten moeten worden gekanaliseerd voor productieve activiteiten die werk genereren. Ook moeten er mechanismen komen die de controle garanderen op in-en uitvoer van kapitaal en deviezen. De herverdeling van land gaat niet alleen om de uitbreiding ervan, maar ook om de kwaliteit en om zowel privé- als gemeenschappelijk eigendom, in samenspraak met de bevolkig van ieder gebied. Productieve en commerciële activiteiten moeten gestimuleerd worden en er komen programma’s voor kleine bedrijven.  

Buitenlandse investeringen 

Tot nu toe zorgt olie voor ruim de helft van de opbrengsten uit export. Correa heeft de olie gebruikt om onderwijs en gezondheidszorg toegankelijker te maken en om duizenden kilometers wegen aan te leggen. Buitenlandse investeringen zijn echer teruggelopen.Vandaar dat bankier Lasso in zijn campagne beloofde meer voordelen te bieden aan multinationale bedrijven, bijvoorbeeld door de afschaffing van een belasting van 5 procent op kapitaal dat Ecuador verlaat. Correa zegt graag meer buitenlandse investeerders te hebben, maar “het is beter ze niet te hebben dan het land uit te leveren aan die droom van buitenlandse investeringen.” Hij legde niet uit hoe hij de verdere terugdringing van de armoede denkt te betalen. Sommige economen zeggen dat hij dat alleen maar kan met nieuwe grootschalige inkomstenbronnen. 

Het heeft het enthousiasme onder de bevolking voor Correa niet verminderd. Zoals de 18-jarige Jomaira Espinosa in de Guardian zegt: “Voor Correa hadden we niet genoeg te eten.” Haar vader, die werkloos was, had een baan gekregen in overheidsdienst en zelf hoopt ze naar de universtiteit te gaan, gratis. Sinds Correa’s aantreden is de armoede met 5 procent gedaald tot 32.4 procent, volgens de Verenigde Naties. Zo’n 1,9 miljoen mensen krijgen maandelijks 50 US$ overheidssteun. Volgens critici hebben de subsidies de overheid opgeblazen en de burgerlijke vrijheden ingeperkt. 

Correa is regelmatig beschuldigd van inbreuk op de persvrijheid. Daarom stemde German Calapucha, een 29-jarige accountant, niet op Correa. “Omdat hij de verkiezingen wint, denkt hij mensen te kunnen misbruiken.” Ook Alberto Acosta, een van de andere presidentskandidaten en voormalig medestander van Correa, heeft zich van de president afgekeerd. “Ik herken de tegenwoordige Correa niet meer. Hij is een andere persoon. Hij is niet de vriend die ik had, van wie ik hield als van een broer.” Acosta was mede-oprichter van Alianza País, maar is nu een tegenstander. “Correa controleert alles. Hij is een soort zonnekoning van de 21e eeuw”, aldus Acosta. Sinds 2007 heeft Correa de grondwet veranderd, zodat hij nu opnieuw kandidaat kon staan voor het presidentschap. 

Correa heeft niet alleen de invloed van oppositiepartijen beknot, maar ook die van de katholieke kerk en van de media. Hij heeft inheemse leiders laten vervolgen omdat ze protesteerden tegen zijn poging Ecuador open te stellen voor grootschalige mijnbouwactiviteiten, zonder hun instemming. Daarnaast neemt het gevoel van onveiligheid in het land toe; diefstal en roof namen in 2012 met 30 procent toe. 

Samen met zijn vicepresident Jorge Glas, zal Correa op 24 mei officieel aantreden voor zijn nieuwe termijn. Als in 2017 zijn termijn eidingt,is hij tien jaar aan de macht geweest. 

Foto's

Boven: Correa met zijn kinderen Miguel en Anne en zijn vrouw Anne 

Onder: Alberto Acosta
Bron : El Comercio, The Guardian, BBC, El País
Bookmark and Share

Bekijk ook


Terug