Zuid-Amerika Midden-Amerika Cariben

La Chispa is dé website voor liefhebbers van Latijns Amerika. Journalistiek, betrokken, informatief, scherp. Een interactieve community met echte chispa: levendig en met passie.

de laatste boekRecensies van la chispa

Het huis bij de plantage

Het huis bij de plantageCelia D'Abadie groeit op het Caribische eiland Tobago op. Ze woont bij Tante Tessi, de zus van Celia's overleden moeder, die tijdens de bevalling van Celia stierf. Contact met haar blanke vader, die in Engeland woont, heeft ze niet. In Tobago leidt ze een rustig leven, samen met haar twee nichtjes en Tante Tessi's man, Roman. Op de dag na jaar z...

The Political Influence of the Latin America Military

The Political Influence of the Latin America MilitaryIn een beperkt aantal pagina's geeft socioloog Dirk Kruijt, gespecialiseerd in militairen in Latijns Amerika, een fraai overzicht van hun politieke invloed op het continent: The Political Influence of the Latin American Military.

Democracy in Latin America. Political Change in Comparative Perspective

Democracy in Latin America. Political Change in Comparative PerspectiveDe huidige democratische golf in Latijns Amerika duurt al een kwart eeuw omdat de democratieën zijn getemd en geen bedreiging vormen voor belangrijke binnenlandse groepen en de Verenigde Staten. Dat is de hoofdstelling van de Noord-Amerikaanse politicoloog Peter Smith in een voortreffelijk overzichtswerk over democratie in Latijns Amerika.

De sleutel tot het familiegeheim

De sleutel tot het familiegeheimIn De sleutel tot het familiegeheim van de Braziliaanse schrijfster Luize Valente, begint de 19-jarige Iona een zoektocht naar de geschiedenis van haar Braziliaanse familie. Ze woont in Recife en werkt als arts in een ziekenhuis. Het is maart 2000. Vijf jaar heeft ze een relatie met een Joodse man. Binnen zijn Joodse familie zijn er allerlei ge...

Ontvoerd. Het complete verhaal

Ontvoerd. Het complete verhaalSpoorloos-presentator Derk Bolt en cameraman Eugenio (Eus) Follender werden in juni van dit jaar ontvoerd in Catatumbo, een van de weinige regio's in Colombia waar je (nog) niet zomaar heen kan reizen. Want daar is het nog altijd oorlog en kun je ze allemaal tegenkomen: voormalige paramilitairen, relicten van de oude guerrillagroep EPL, een paar...

De koningin van Paraguay. Liefde in een vergeten oorlog

De koningin van Paraguay.  Liefde in een vergeten oorlogDe Ierse Elisa Lynch (1833-1886) was de geliefde, maar nooit de officiële echtgenote van Francisco Solano López, president/dictator van Paraguay. Francisco stierf in 1870 op het slagveld in de rampzalig verlopen oorlog van de Drievoudige Alliantie, waarna Elisa naar Engeland vluchtte. Over deze grotendeels onbekende en af toe mysterieuze geschie...

Bouwen op drijfzand

Bouwen op drijfzandDe titel van de debuutroman Bouwen op drijfzand van de Antilliaanse auteur Ronny Lobo (1954) geeft weinig hoop voor een goede afloop van het verhaal. De vraag is hoe en wat er gaat gebeuren.

Revolutionaire zondag

Revolutionaire zondagIn Revolutionaire zondag neemt de Cubaanse schrijfster Wendy Guerra (1970) de lezer mee in het leven van Cleo, een Cubaanse dissidente en schrijfster, die worstelt met haar identiteit in hedendaags Cuba. Het is een roman over het leven als schrijfster in een door censuur beheerst land. Ook andere nadelige effecten van de veelbesproken Cubaanse r...

Dingen die we verloren in het vuur

Dingen die we verloren in het vuurIn Dingen die we verloren in het vuur, de tweede verhalenbundel van de Argentijnse schrijfster Mariana Enríquez (1973), verandert hedendaags Argentinië in een beangstigende realiteit. In alle twaalf verhalen worden de hoofdpersonages geconfronteerd met bizarre, lugubere situaties. De lezer wordt er constant aan herinnerd dat zich in het alledaag...

De zeven zussen

De zeven zussenHet boek De zeven zussen, van Britse schrijfster Lucinda Riley, is het eerste deel in een reeks van zeven. Dit boek gaat over de oudste zus, Maia D'Apliese. Maia is steenrijk, bloedmooi ('volle borsten', 'slanke middel', 'altijd glanzend haar' enzovoorts), maar vreselijk onzeker. Het maakt mij - door het hoge bouquetreeks-gehalte - meteen wantro...

Rusteloos en overal. Het leven van Albert Helman

Rusteloos en overal. Het leven van Albert HelmanZeker vijftig pseudoniemen gebruikte de Surinaamse schrijver Albert Helman (1903-1996). Over het leven van iemand met zoveel 'identiteiten' valt het nodige te vertellen. Dat blijkt wel uit de mooie ingebonden hardcover biografie Rusteloos en overal. Het leven van Albert Helman van Michiel van Kempen (1957), docent Nederlands en bijzonder hoogle...

La isla de Cuba

La isla de CubaCuba is een land dat de emoties hoog doet laaien. Het is een romantisch paradijs of een communistische mislukking; er lijkt weinig ruimte voor nuance. Media blijven regelmatig steken in een oppervlakkig en nostalgisch beeld van het eiland, waarbij het zaak was Cuba te zien voordat Fidel zou overlijden, vóórdat alles zou gaan veranderen.

Rode Rozen en Tortilla's

Rode Rozen en Tortilla'sEen boek dat in de culinaire maand van La Chispa niet onbesproken mag blijven, is Laura Esquivel's boek 'Rode Rozen en Tortilla's' uit 1989. De oorspronkelijke titel is 'Como Agua para Chocolate', een verwijzing naar een Mexicaans gezegde dat zo veel wil zeggen als dat je soms ergens ontzettend veel moeite voor moet doen om iets moois te krijgen.

Met bloed doordrenkte baard

Met bloed doordrenkte baard"Het leven is een optelsom van alles wat je doet", aldus de naamloze hoofdpersoon X uit de roman Met bloed doordrenkte baard van de Braziliaanse auteur Daniel Galera (1979). Het lijkt een open deur, maar in zijn geval leiden verleden, een fysiek gebrek en de zoektocht naar zijn grootvader gezamenlijk tot een intense roman met een onheilspellend...

Ooit hadden we een vaderland. Het verdriet van Argentinië

Ooit hadden we een vaderland. Het verdriet van ArgentiniëArgentinië is een "land dat niet uitblinkt door verdraagzaamheid" lezen we aan het begin van Ooit hadden we een vaderland. Het verdriet van Argentinië. Dat wordt nog vaak, en scherper, herhaald door de auteur, Jan Edward Craanen, van 1998 tot 2002 Nederlands ambassadeur in Argentinië. Craanen schreef het boek uit betrokkenheid en bezorgdheid. Ne...

Zoeken naar Slory. Een reis door verrassend Suriname

Zoeken naar Slory. Een reis door verrassend Suriname"Het water brandt in zijn heldere spiegeling van morgenzon." Zo helder en eenvoudig als zijn taalgebruik is, zo mooi is de poëzie van Michaël Arnoldus Slory (1935), een van Surinames grootste dichters. Met het reisboek Zoeken naar Slory. Een reis door verrassend Suriname gaat Ezra de Haan (1957), die zelf eerder de dichtbundel Scheren zonder...

Het geheim van mevrouw Grünwald

Het geheim van mevrouw GrünwaldMevrouw Grünwald, een oude Surinaamse vrouw, is eigenwijs en heeft een scherpe tong. Over bejaardentehuizen zegt ze: "Als je echter zo verknocht aan je vrijheid bent als wij, kun je beter zelf in je graf laten liggen dan dat ze je opsluiten in een piepklein kamertje om daar te creperen." Die drang naar vrijheid is niet zo vreemd bij mevrouw Grün...

Gerrit Jan Zwier, De omweg naar Paaseiland

Gerrit Jan Zwier, De omweg naar PaaseilandWeinig plekken in de wereld zijn zo merkwaardig als Paaseiland. Antropoloog en geograaf Gerrit Jan Zwier, die al veel boeken schreef die direct of indirect met reizen te maken hebben, heeft zijn nieuwste publicatie hieraan gewijd: De omweg naar Paaseiland. Zwier bezocht samen met een fotograaf eerst het zuiden van Chili (Chileens Patagonië) en d...

Meisjes in blessuretijd

Meisjes in blessuretijdHet aantal Uruguayanen in Nederland is niet heel dik gezaaid. Vandaar dus dat Carolina Trujillo (1970) soms mag aanschuiven als ervaringsdeskundige bij talkshows en voetbalprogramma's als 'beroeps-Uruguayaan', zoals ze zelf aangeeft. Trujillo kwam als jong meisje naar Nederland met haar moeder en zusje, op de vlucht voor de dictatuur in geboorte...

De vlucht van de familie Simon

De vlucht van de familie SimonHet is juli 1930 en de rijke joodse bankier en kunstverzamelaar Hugo Simon en zijn vrouw Gertrud staan op het punt om op hun terras te lunchen met de crème de la crème van Berlijn. Onder de gasten bevinden zich de wereldberoemde wetenschapper Albert Einstein en beeldhouwer Monsieur Maillol. Zonder maar iets te vermoeden staan hun levens op het p...

Víctor Jara. Het lied zingt voort

Víctor Jara. Het lied zingt voort Een paar jaar geleden zag ik in de Chileense hoofdstad Santiago een paar jongens met gitaren een bus binnenkomen. Zij richtten zich tot de passagiers: "We gaan een paar liederen voor jullie zingen. Dat is belangrijk, want als jullie kinderen en kleinkinderen vragen 'Wie waren Violeta Parra en Víctor Jara?', willen jullie toch niet dat jullie gee...

Begrijpend lezen

Begrijpend lezenIs het een psychologische test, een examentoets of een literair experiment? Misschien is Begrijpend lezen van de Chileense schrijver Alejandro Zambra (1975) wel alle drie tegelijk. De lezer krijgt een toets voorgeschoteld die bestaat uit negentig multiple choice vragen.

Ik was de vrouw van Pablo Escobar

Ik was de vrouw van Pablo EscobarVirginia Vallejo en Pablo Escobar zagen elkaar voor het eerst in 1982, op het moment dat ze allebei op het hoogtepunt stonden van hun carrières. Vallejo was een populaire tv-presentatrice die de Colombiaanse mannen het hoofd op hol bracht door haar reclames voor nylonkousen Di Lido. Escobar, een getrouwde man, was de ongekroonde koning van een n...

Tien Vrouwen

Tien VrouwenIn de roman Tien Vrouwen, geschreven door de Chileense schrijfster Marcela Serrano, krijgt de lezer een kijkje in de wereld van de vrouw. Dit gebeurt in de praktijk van psychologe Natasha, die negen van haar patiënten bij elkaar brengt in een speciale ontmoeting. De bedoeling is dat alle vrouwen hun persoonlijke verhalen vertellen, hun zorgen, u...

De cowboykampioen

De cowboykampioen"Hersenloze luizenbaal, achterlijke chimpansee, rotjoch, luizige proleet, duivelse droeftoeter, illegale klojo, hersenloze huismijt, glibberworm, amxiolytische eikel, iconoclastische klojo, virtuele droeftoeter, bonenvreter, thermopyliet." Zo kunnen we nog wel een bladzijde doorgaan: deze enorme variatie aan krachttermen is ontsproten aan de cre...

The Paraguay Reader. History, Culture, Politics

The Paraguay Reader. History, Culture, PoliticsOmdat veel Paraguayanen menen dat ze gemeenschappelijke wortels hebben in het raza guaraní, probeerde de Paraguayaanse socioloog en journalist Helio Vera zich voor te stellen hoe het recept om een Paraguayaan te maken er uit zou zien: "Neem zes eenheden inheemsen, vooral Guaraniés uit de centrale regio, maar vergeet niet er een beetje Payaguá, G...

At the Tomb of the Inflatable Pigs. A Riotous Journey into the Heart of Paraguay

At the Tomb of the Inflatable Pigs. A Riotous Journey into the Heart of ParaguayOoit zette ik voet op Paraguayaanse bodem in Ciudad del Este, een stadje gelegen op het drielandenpunt van Argentinië, Brazilië en Paraguay. Het was er druk, vies en vol goedkope elektronica, drank en sigaretten en andere rommel. Het bevestigde mijn beperkte beeld van het Zuid-Amerikaanse land: een waar smokkelparadijs.

Erfgoed

ErfgoedDe uit Suriname afkomstige Lakshmi Kanhai ondervindt in dit boek van de Surinaamse schrijfster Ellen Ombre de verschillende vormen van erfgoed die haar leven vormgeven. Het is een mooi proces van bewustwording van de eigen identiteit.

De ziel van mijn vader klimt omhoog in de regen

De ziel van mijn vader klimt omhoog in de regenPeilloze dieptes boezemen angst in, maar kunnen ook een onweerstaanbare aantrekkingskracht uitoefenen. In de roman De ziel van mijn vader klimt omhoog in de regen verkent de Argentijnse schrijver Patricio Pron (1975) de uitwerking van het dictatoriale verleden (1976 - 1983) van zijn land op ouders en hun kinderen.

Argentina under the Kirchners. The Legacy of Left Populism

Argentina under the Kirchners. The Legacy of Left PopulismVrijwel alle Argentijnen kregen het beter onder de regeringen van de links-Peronistische presidenten Néstor Kirchner (2003-2007) en zijn vrouw Cristina Fernández de Kirchner (2007-2015). Maar toch was na twaalf jaar de ontevredenheid zo groot dat eind 2015 de kandidaat van de rechtse oppositie, Mauricio Macri, nipt de presidentsverkiezingen won....

Vrije radicalen

Vrije radicalenVrije radicalen. Fascinerende roman van de Nederlands-Uruguayaanse schrijfster Carolina Trujillo. De kunst van het leven, daar draait het om in de roman Vrije radicalen van de Nederlands-Uruguayaanse schrijfster Carolina Trujillo (1970). Hoofdpersonages Jaime en Gastón (Gas) lijken maar wat aan te modderen. Het gaat gepaard met onvermijdelijk le...

De vorm van ruïnes

De vorm van ruïnesIn De vorm van ruïnes herleeft Juan Gabriel Vásquez twee belangrijke momenten uit het Colombiaanse verleden. Het is niet voor het eerst dat hij in zijn romans teruggrijpt naar de geschiedenis. Dat deed hij ook in De informanten; De geheime geschiedenis van Costaguana, Het geluid van vallende dingen en De reputaties.

De eeuw van Carlos Moreno Amador

De eeuw van Carlos Moreno AmadorCarlos Moreno Amador is de man die centraal staat in de familiekroniek van Onno Wesseling: De eeuw van Carlos Moreno Amador. Maar deze roman draait niet alleen om Carlos, de andere hoofdrolspeler is de Argentijnse tango. Deze krijgt zo'n sterke plaats in het verhaal dat het uiteindelijk alles en iedereen verbindt. De tango blaast vuur en passie...

Woeste jaren

Woeste jarenHans Ertl (München 1908 - 2000, Bolivia) is een historisch figuur. Op zijn leven heeft de Boliviaanse schrijver Rodrigo Hasbún (Cochabamba, 1981) de roman Woeste jaren gebaseerd. Ertl werkte als cameraman in nazi-Duitsland.

Het verdriet van Mexico. Ooggetuigen uit een wetteloos land

Het verdriet van Mexico. Ooggetuigen uit een wetteloos landZeven gerenommeerde Mexicaanse journalisten schreven een boek over straffeloosheid in Mexico: Het verdriet van Mexico. Ooggetuigen uit een wetteloos land. Zeven moedige auteurs die een diepgaande blik werpen op het huidige omvangrijke en alles opslurpende geweld dat Mexico teistert. Met risico voor eigen leven, want sinds 2000 zijn er al 94 jour...

Latin America and the Asian Giants. Evolving Ties with China and India

Latin America and the Asian Giants. Evolving Ties with China and IndiaDe stormachtige relatie tussen Latijns Amerika en China, die in vijftien jaar hun handel meer dan vertienvoudigden, is "een verre van perfect huwelijk". Aldus een van de auteurs van de nieuwe bundel Latin America and the Asian Giants. Evolving Ties with China and India. Dezelfde indruk krijg je ook uit andere bijdragen. Vanuit verschillende inva...

33 Revoluties

33 RevolutiesIn 2005 bezocht ik Cuba. "Nog voordat Fidel Castro overlijdt, want alles wordt dan 'anders'", was mijn gedachte. Uiteindelijk overleed hij op 25 november 2016, toen de macht feitelijk jaren eerder was overgedragen aan zijn broer Raúl Castro. Veranderingen zijn slechts mondjesmaat en vooral geleidelijk gegaan.

De jacht op Pablo Escobar

De jacht op Pablo EscobarMisschien was het onvermijdelijk. De succesvolle Netflix-serie Narcos zorgde voor hernieuwde interesse in de persoon van Pablo Escobar en dus besloot uitgeverij Meulenhoff de vertaling van het succesvolle boek van de Amerikaanse journalist Mark Bowden, Killing Pablo (2001), De jacht op Pablo Escobar in de Nederlandse vertaling, opnieuw uit te br...

The Human Face of Cuba. A visual journey of 25 years.

The Human Face of Cuba. A visual journey of 25 years.Het fotoboek van Hans Molenkamp, met de titel 'The Human Face of Cuba. A visual journey of 25 years' overtuigt niet. Ook al zegt Molenkamp dat hij niet de bekende beelden wil laten zien, maar de 'inner reality' van het land, dat maakt hij niet waar. Al zal iemand die Cuba niet kent en niet vertrouwd is met de vele foto's over het land, hier wel...

De zonde die liefde heet

De zonde die liefde heetDe hoofdpersoon van De zonde die liefde heet, roman van de Braziliaanse schrijver Mario Sabino, is bezig een boek te schrijven. Eigenlijk is het een therapeutische reis door zijn leven. Zuchtend en kreunend behandelt hij trauma's en moeilijkheden uit zijn verleden. Met cynisme en humor behandelt hij diverse fases in zijn leven, maar ook worden p...

Hoe ik een non werd

Hoe ik een non werdWe zijn allemaal kind geweest. Maar hoe de Argentijnse schrijver César Aira (1949) dat op geheel eigen wijze vorm geeft in zijn roman Hoe ik een non werd, is knap en buiten het gewone. Hoofdpersoon is een zesjarig meisje dat met haar vader en moeder verhuist van het Argentijnse dorpje Coronel Pringles naar de stad Rosario.

Het verborgen leven van Eurídice Gusmão

Het verborgen leven van Eurídice Gusmão"Veel van de verhalen in dit boek zijn waargebeurd", zo begint Martha Batalha het voorwoord van haar debuutroman Het verborgen leven van Eurídice Gusmão. Daarbij heeft ze het allereerst over de meer excentrieke personages uit dit boek, dat speelt in het Rio de Janeiro van de jaren veertig van de vorige eeuw. Veel van hen hebben echt bestaan. Toc...

De Spion

De SpionMata Hari (1876-1017), de meeste mensen kennen haar wel. Door velen begeerd in haar tijd om haar exotische uiterlijk en erotische dansvormen. Maar door ook velen gehaat en niet begrepen. In De Spion, non-fictie geschreven door de wereldberoemde en veelgeprezen Braziliaanse Paulo Coelho, wordt dieper ingegaan op de figuur Mata Hari, maar vooral o...

Was Gabo an Irishman? Tales from Gabriel García Márquez's Colombia

Was Gabo an Irishman? Tales from Gabriel García Márquez's ColombiaTijdens mijn studie Spaanse Taal- & Letterkunde was Honderd jaar eenzaamheid verplichte kost. De iconische roman van de Colombiaanse schrijver Gabriel García Márquez (1927-2014) - in eigen land en Latijns Amerika liefkozend Gabo genoemd - wordt wereldwijd geprezen en staat bij miljoenen lezers op de boekenplank.

De plaats

De plaatsSoms komt er een boek voorbij dat anders is dan de meeste andere. De plaats van de Uruguayaanse schrijver Mario Levrero (1940 - 2004) is zo'n boek. Het is geen recht-toe-recht-aan roman, maar een bijzonder en ondanks z'n onconventionaliteit toch toegankelijk verhaal, dat een groot publiek verdient.

Na de Winter

Na de WinterTwee mensen proberen een leven op te bouwen in een ander land, ver van hun familieleden en hun verleden. Ver weg van het vertrouwde proberen ze grip te krijgen op hun levens, terwijl het noodlot toeslaat. Na de Winter, geschreven door de Mexicaanse schrijfster Guadalupe Nettel, beschrijft hoe mensen omgaan met de lastige kwesties van het leven.

De straat van Magdalena

De straat van MagdalenaEen 99-jarige man sterft letterlijk bij het verwekken van zijn zoon Vicente. Met dit begin heeft de Salvadoraanse schrijver en dichter Jorge Galán (1973) meteen de aandacht van de lezer in zijn roman De straat van Magdalena. De geschiedenis/het relaas wordt verteld door Magdalena, hoofdpersoon en vrouw van Vicente. Aan het eind van haar leven ve...

Concrete jungles. Urban Pollution and the Politics of Difference in the Caribbean

Concrete jungles. Urban Pollution and the Politics of Difference in the CaribbeanBegin 2012 vatte de grote vuilnisbelt bij de krottenwijk Riverton in de Jamaicaanse hoofdstad Kingston vlam. Drie jaar later zorgde een nog grotere brand voor twee weken zware rookoverlast boven de hele stad. Milieuorganisaties hadden nooit veel aandacht voor stedelijke problemen getoond, maar bij die brand schreef een vertegenwoordiger van zo'n...

Suriprofs, van benefiet tot project

Suriprofs, van benefiet tot projectOp de foto's in het rijk geïllustreerde naslagwerk is te zien dat zo'n beetje alle Surinaams-Nederlandse voetbalgrootheden hun bijdrage in de loop der jaren hebben geleverd, inclusief Ruud Gullit, Frank Rijkaard en Clarence Seedorf.

De goedheid van vreemden

De goedheid van vreemdenTwintig jaar na een onverwacht vertrek keert Mary Lohan terug naar haar geboorteland Argentinië, of zoals ze het zelf verwoordt, haar "afgrond". Aanleiding voor het bezoek is haar werk als docente, waarbij ze scholen beoordeelt voor certificering. "Welke moeder laat haar kind in de steek?" Die vraag op de cover 'verklapt' het dramatische elemen...

Eerst was er de zee

Eerst was er de zeeOverleven in een wereld die hen vreemd is, dat moeten hoofdpersonen J. en Elena in de roman Eerst was er de zee van de Colombiaanse schrijver Tomás González (1950). J. en Elena zijn jonge, verwende intellectuelen die hun hippe wereldje in Medellín verruilen voor een afgelegen tropisch eiland aan de Colombiaanse noordkust. Hun ideaal is om een ze...

Het kartel van de narcos. Opkomst en ondergang van de cocaïnebaronnen

Het kartel van de narcos. Opkomst en ondergang van de cocaïnebaronnenHet non-fictiewerk Het kartel van de narcos. Opkomst en ondergang van de cocaïnebaronnen van onze eigen La Chispa-correspondent Nico Verbeek (1961) schetst de contouren van de grootschalige drugshandel die in de jaren zeventig van de vorige eeuw opkwam,

Maan en zon

Maan en zonEilandleven heeft zijn eigen dynamiek. Iedereen kent iedereen en geheimen zijn al snel publiek. In deze wereld speelt de roman Maan en zon van schrijver Stefan Brijs (1969) zich af.

De uitverkoop van Zuid-Amerika. Grondstoffen, burgers en big business

De uitverkoop van Zuid-Amerika. Grondstoffen, burgers en big businessHalf september was de Noord-Amerikaanse multinational Monsanto uitgebreid in het nieuws. Deze gigant op het gebied van genetisch gemanipuleerde zaden en daarbij in koppelverkoop behorende pesticiden zou worden overgenomen door het Duitse chemische bedrijf Bayer. Monsanto is al jaren berucht door de giftige bestrijdingsmiddelen en het uitknijpen...

Het plantage-spookhuis

Het plantage-spookhuisDirk de Vries, een Amsterdamse jongen, vindt op zolder brieven van familie in Suriname. Hij besluit op onderzoek uit te gaan en reist af naar Suriname, waar hij geconfronteerd wordt met vreemde voorvallen. Dit is de kern van Het plantage-spookhuis, een ondermaatse thriller van de Surinaamse schrijver Roué Hupsel.

De gevleugelde

De gevleugeldeAdriaan van Dis beklaagde zich er op televisie eens over dat Het Financieele Dagblad niet langer recensies van literatuur zou plaatsen en zich zou beperken tot non-fictie. Absurd en kortzichtig volgens de schrijver, want literatuur laat mensen dromen en zaken nastreven die soms onmogelijk worden geacht. Het verhaal van de historische roman De ge...

De geschiedenis van mijn tanden

De geschiedenis van mijn tandenWat is de waarde van kunst? Deze vraag onderzoekt de Mexicaanse schrijfster Valeria Luiselli (1983) in haar roman De geschiedenis van mijn tanden. Hoofdpersoon Gustavo Sánchez Sánchez, alias Snelweg, is een verlegen, onopvallend persoon met een lelijk gebit. Mensen zien hem snel over het hoofd; desalniettemin beschikt hij over veel vaardigheden.

Onheil over Taitara

Onheil over TaitaraSoms is het beter om je niet met zaken te bemoeien. Vandaar dat de elfjarige Lu(cas) van zijn moeder Vi het dwingende advies krijgt om niet de straat op te gaan. In plaats daarvan tekent hij de lotgevallen op die de familie in het stadje Taitara ten deel vallen.

Kannibalen in Rio

Kannibalen in RioWereldstad Rio de Janerio is de plaats waar Ineke Holtwijk in 1989 heen verhuist om er als correspondent te wonen en te werken. Ze wordt er al snel geconfronteerd met het krankzinnige leven in Rio, de voor een Nederlander soms verwarrende denkwijze van de Brazilianen en de culturele botsingen die hieruit voortkomen. De nieuwe editie van haar boe...

Einde

EindeWereldstad Rio de Janeiro is de plaats waar vijf Braziliaanse mannen elkaar ontmoeten, hun hoogte- en dieptepunten beleven en uiteindelijk sterven (1960- heden). De gevierde Braziliaanse actrice en (sinds kort) schrijfster Fernanda Torres portretteert in haar debuutroman Einde met veel humor de Braziliaanse man met zijn gedachten en motieven en...

De geheime droom van het land

De geheime droom van het landColombianen vereenzelvigen zich met hun land, maar meer nog met hun streek, hun tierra. Dit geldt in overtreffende trap voor mensen uit het departement Antioquia. De verbondenheid is groot en als het even kan hebben ze een finca. Een finca is een verblijf op het platteland dat mensen naast hun woning in de stad hebben. Het kan variëren van een h...

Familie is het moeilijkste gerecht

Familie is het moeilijkste gerechtHet is 2008. De 88-jarige Antonio is 's ochtends vroeg bezig in een keuken in Rio de Janeiro om een feestmaal te bereiden voor zijn familie. Als begenadigd kok weet Antonio dat het op finesse en gevoel aankomt om het eten én het diner te laten slagen. Zullen de gerechten op smaak zijn? En zal de familie compleet zijn? Dit zijn de fijngevoelighed...

De drie plagen van Manirema

De drie plagen van ManiremaHet leven in het fictieve stadje Manirema in het Braziliaanse binnenland gaat zijn gangetje. Vrouwen doen de was in de rivier, vervoer gaat met paard en wagen. In de nogal dorpse enclave kennen de mensen elkaar goed. Deze rust wordt verstoord in de roman De drie plagen van Manirema van de Braziliaanse schrijver José J. Veiga (1915-1999).

De gewichtlozen

De gewichtlozen"Wanneer iemand lange tijd op z'n eentje woont, is de enige manier om te constateren dat hij nog bestaat het in een syntaxis vatten van zijn activiteiten en dingen en die met anderen delen: dit wandelende skelet, deze mond, deze schrijvende hand." De tijd dat de naamloze vrouwelijke hoofdpersoon in de roman De gewichtlozen van de Mexicaanse schr...

Fansi's stilte. Een Surinaamse grootmoeder en de slavernij

Fansi's stilte. Een Surinaamse grootmoeder en de slavernijAfgelopen 30 juni en 1 juli bleek weer hoe gevoelig het slavernijverleden nog altijd ligt binnen de Surinaamse gemeenschap. Het organiserende herdenkingscomité besloot om de herdenking voor het eerst te verdelen over twee dagen: 30 juni om de afschaffing van de slavernij (1 juli 1863) te herdenken, 1 juli om deze vrijheid te vieren. De herdenkin...

Nemesis. De slag om Rio

Nemesis. De slag om Rio"Breaking Bad meets City of God", zo staat er op de achterkant van het boek Nemesis: De slag om Rio, geschreven door misdaadjournalist Misha Glenny. Het is een inkoppertje. Glenny's boek vertelt het verhaal van Nem, een werkelijk bestaande drugsbaas uit de favela Rocinha. Toch schept de aanprijzing, naar mijn mening, een verkeerd beeld. Blockbus...

Zenobia. Slavin op het paleis

Zenobia. Slavin op het paleisZe zeggen wel dat schrijvers eigenlijk maar 1 boek schrijven. Dat geldt zeker voor de Surinaamse schrijfster Cynthia McLeod (1936). Met de historische roman Zenobia. Slavin op het paleis werpt ze zich andermaal op het thema slavernij. Eerder schreef ze Hoe duur was de suiker (1987), verfilmd door Jean van de Velde, De vrije negerin Elisabeth (20...

Rafels van Rio

Rafels van RioDe toebedeling van het WK voetbal 2014 aan Brazilië en Olympische Spelen in 2016 aan Rio de Janeiro was voor de Zuid-Amerikaanse reus en haar bewoners eindelijk de erkenning als opkomende wereldmacht en een symbolische toetreding tot de Eerste Wereld. Aan de vooravond van het WK in 2014 verscheen Rafels van Rio, een jeugdboek van de Nederlandse...

Brazil under the Workers Party. From Euphoria to Despair

Brazil under the Workers Party. From Euphoria to Despair"De uitdaging om Brazilië te transformeren zal overgelaten moeten worden aan een nieuwe generatie linksen, die niet verbonden zijn met de PT (Arbeiderspartij), en het kan jaren duren voor die opkomt." Dat schrijven Sue Branford en Jan Rocha aan het eind van hun verhelderende boekje Brazil under the Workers Party. From Euphoria to Despair.

Colombia. A Comedy of Errors

Colombia. A Comedy of ErrorsEens in de zo veel tijd duikt het bericht op dat Colombia tot de gelukkigste landen ter wereld behoort. Wie Colombianen een beetje kent, weet dat ze inderdaad de nodige levensvreugde uitstralen. Maar het beeld staat haaks op waar het land vooral om bekendstaat: oorlog, ontvoering en drugsgeweld. Nou is er de afgelopen jaren genoeg veranderd om d...

Bloed aan de paal

Bloed aan de paal"Een aangifte wegens administratieve onregelmatigheid betreffende reisbewegingen van grensoverschrijdende aard." Dit is natuurlijk een draak van een zin, maar voor hoofdpersoon Félix Chacaltana Saldívar is zo'n officieel ambtsbericht elegant proza. Typerend voor het personage, gelukkig niet kenmerkend voor de schrijfstijl van de Peruaan Santiago...

Latijns-Amerika. Een regio in beweging

Latijns-Amerika. Een regio in bewegingVoor het eerst sinds lange tijd is een algemeen Nederlands boek over Latijns Amerika verschenen, en dat had een mooie aanleiding. In het onderwijs komt de regio slechts mondjesmaat aan bod, maar vanaf 2017 vormt Zuid-Amerika onderdeel van het eindexamenprogramma aardrijkskunde voor vwo, en Brazilië van dat voor havo.

Voortekenen van het einde van de wereld

Voortekenen van het einde van de wereldDe titel klinkt dramatischer dan het verhaal in werkelijkheid is: Voortekenen van het einde van de wereld van de Mexicaanse auteur Yuri Herrera (1970), verschenen onder de Spaanse titel Señales que precederán al fin del mundo. Makina woont met haar zusje en hun moeder Cora in een gehucht op het platteland. Ze werkt in een telefooncentrale, spree...

Maya's - Heersers van het Regenwoud

Maya's - Heersers van het RegenwoudBij de tentoonstelling Maya's - Heersers van het Regenwoud in het Drents Museum Assen hoort een gelijknamige publicatie. De expositie toont hoe de Maya's eeuwenlang konden overleven en een beschaving konden ontwikkelen in het regenwoud van wat nu Zuid-Mexico, Guatemala, Belize, Honduras en El Salvador is.

De Pinguïnlessen

De PinguïnlessenIn de pinguïnlessen van Tom Michell heeft de Engelsman een bijzonder verhaal opgetekend dat hij veertig jaar geleden beleefde. Op een strand in Uruguay vindt en adopteert hij een pinguïn, die hij Juan Salvador doopt. De pinguïn gaat vervolgens mee naar de prestigieuze kostschool waar hij les gaat geven.

A History of Violence. Living and Dying in Central America

A History of Violence. Living and Dying in Central AmericaA History of Violence. Living and Dying in Central America gaat over armoede, machteloosheid, angst, vernedering, corruptie, machtswellust, seksisme, mensenhandel en extreme wreedheid in Guetemala, El Salvador en Honduras.

De autonauten van de kosmosnelweg

De autonauten van de kosmosnelwegSoms ben je onderweg van A naar B en dan bedenk je bij aankomst dat je een stuk van de trip gemist hebt. Althans, je hebt het niet bewust geregistreerd op het moment dat je er daadwerkelijk was. Die ervaring is precies het tegenovergestelde van wat de Argentijnse schrijver en intellectueel Julio Cortázar (1914 - 1984) en de Canadese schrijfster...

Cuba, vrolijk getralied land

Cuba, vrolijk getralied landCuba heeft als reisbestemming een magische klank. Door haar unieke geschiedenis en geïsoleerde ligging is het 'anders' dan de rest van Latijns Amerika. Voor de meeste toeristen is Cuba als exotisch strandvakantieland al geruime tijd populair. Het nostalgische beeld van vriendelijke mensen, opzwepende salsa en Amerikaanse Oldtimers spreekt mensen...

De schimmen

De schimmenHet is 31 december, oudejaarsdag. Oud & nieuw is een paar uur weg. Een bloedhete zomer geselt het zuidelijk halfrond. In de Argentijnse hoofdstad Buenos Aires is al volop leven in een appartementencomplex in aanbouw in De schimmen van de Argentijnse schrijver César Aira (1949), in 1990 verschenen als Los fantasmas.

Wapenland

WapenlandIn Wapenland proberen de Belgische auteurs Marc Hendrickx en Dirk Dobbeleers een beeld te schetsen van het conflict in Colombia, dat al vijf decennia het land verscheurt. Hoofdpersoon is de vijftienjarige Robbe Hennaert die aan sportklimmen doet, geïnteresseerd is in indianen en een beetje Spaans spreekt.

Engagement met of zonder God. Atheïst onder missionarissen

 Engagement met of zonder God. Atheïst onder missionarissenWalter Lotens, moraalfilosoof, wereldreiziger en freelancer deed onderzoek naar het domein waar mensen in de praktijk en van onderuit hun motivatie uit de grote verhalen putten. De bevrijdingstheologie speelde daarbij een cruciale rol. In zijn boek Engagement met of zonder God. Atheïst onder missionarissen laat hij een aantal protagonisten uit E...

Latin America's Leaders

Latin America's LeadersLatijns-Amerikaanse leiders, het is moeilijk om je daar niets bij voor te stellen. Schilderachtige caudillo's zijn vereeuwigd in dikke biografieën en fascinerende romans. Maar ze zijn zelden systematisch onderzocht. Rut Diamint en Laura Tedesco, docenten aan universiteiten in respectievelijk Buenos Aires en Madrid, besloten dat wel te doen, uit...

De onbekenden

De onbekendenDe Amerikaanse droom oefent aantrekkingskracht uit op migranten, onder wie veel latino's. In haar roman De onbekenden vertelt Cristina Henríquez (1979), zelf in de VS geboren uit een Panamese vader en een Amerikaanse moeder, het verhaal van deze latino's.

Goud en Indianen. Het journaal van Hendrick Brouwers expeditie naar Chili in 1643

Goud en Indianen. Het journaal van Hendrick Brouwers expeditie naar Chili in 1643De Nederlander Hendrick Brouwer (1581-1643) is een bekende naam in het regionale museum van Ancud op het eiland Chiloé, ruim duizend kilometer ten zuiden van Santiago. Een fraaie expositie met documenten, tekeningen, landkaarten en andere voorwerpen toont expedities van Nederlandse zeelieden, aangeduid als kapers, naar het eiland. De eerste was...

Je voeten raak ik in de schaduw

Je voeten raak ik in de schaduwHet gebeurt niet vaak dat er onbekend werk van een wereldberoemde overleden dichter opduikt. In 2011 gebeurde dat wel met werk van de Chileense dichter Pablo Neruda. Stichting Pablo Neruda stuitte op een twintigtal tot dan toe onontdekte gedichten toen ze zich ten doel had gesteld om een zo compleet mogelijke catalogus van zijn werk op te stellen.

Een beknopte geschiedenis van zeven moorden

Een beknopte geschiedenis van zeven moorden"Wij zijn meer dan een strand, wij zijn een land". De uitspraak komt uit de vuistdikke pil Een beknopte geschiedenis van zeven moorden van Marlon James (1970). Het verhaal speelt in zijn geboorteland, Jamaica. Tropenzon, reggae, wiet en Bob Marley, veel meer weten we er niet van.

Malva

MalvaEen kort, onfortuinlijk leven had ze, Malva Marina Trinidad del Carmen Reyes. Ze was de dochter van Pablo Neruda (1904 - 1973) en zijn Nederlands-Indische vrouw, Maria Hagenaar. De gevierde Chileense dichter verzweeg het bestaan van zijn dochter, die lichamelijk en geestelijk gehandicapt was en een waterhoofd had. In haar debuutroman Malva gee...

De kolonel krijgt eindelijk post

De kolonel krijgt eindelijk postVrede op aarde. Komt deze kerstwens eindelijk uit in Colombia? De vredesonderhandelingen tussen regeringsvertegenwoordigers en FARC-onderhandelaars in Cuba zijn in volle gang. Onder toeziend oog van de Cubaanse president Raúl Castro drukten ze elkaar gekleed in witte bloezen de hand. De foto ging de wereld over en de verwachtingen zijn voorzicht...

Echo's uit Rio de Janeiro

Echo's uit Rio de JaneiroHet gaat misschien ver om te stellen dat journalist Hans Veltmeijer (1965) in twee werelden leeft, maar uit zijn boek Echo's uit Rio de Janeiro. Onder familie, voetballers, gelovigen en bandieten blijkt duidelijk dat hij Brazilië van binnen en buiten kent. Begin jaren negentig deed Veltmeijer als afstuderend cultureel antropoloog een half jaar v...

Het geluid van vallende dingen

Het geluid van vallende dingenDe jaren tachtig: de Colombiaanse hoofdstad Bogotá wordt geteisterd door bomaanslagen en ander geweld. Hoe geef je deze traumatische gebeurtenissen een plaats? In Het geluid van vallende dingen waagt de Colombiaanse schrijver Juan Gabriel Vásquez (1973) een poging.

De zangbreker

De zangbrekerBliksem, Houtblok. Als je je personages zulke namen geeft en binnen enkele bladzijden tot leven laat komen, dan wordt de lezer makkelijk meegevoerd in de stroom van het verhaal. Het zijn twee belangrijke figuren naast hoofdpersoon Antonio Bartoc in de roman De zangbreker van Carolina Trujillo (1970). Tony, zoals hij kort heet, is een zangbreker,...

De reputaties

De reputatiesColombia is bij uitstek een land waar reputaties ertoe doen. Dat weet Javier Mallarino, hoofdpersoon in de roman De reputaties van de Colombiaan Juan Gabriel Vásquez (1973), als geen ander. Mallarino is een gevierd spotprenttekenaar van El Independiente, de oudste krant van het land.

Land Grab: Green Neoliberalism, Gender, and Garifuna Resistance in Honduras

Land Grab: Green Neoliberalism, Gender, and Garifuna Resistance in HondurasDe Garifuna's vormen een unieke bevolkingsgroep met een heel eigen geschiedenis en cultuur. Ze zijn afstammelingen van een mix van vrijgevochten slaven en de inheemse bevolking van Caribische eilanden, met name St. Vincent, die vanaf eind 18e eeuw naar de Caribische kust van Midden-Amerika verdreven werden.Vooral toeristen komen regelmatig met d...

Ripper

RipperRipper is de eerste thriller of misdaadroman van Isabel Allende (1942). Niet meteen het genre waar je aan denkt bij deze Chileense schrijfster, die wereldfaam heeft verworven met haar romans. Al op de achterflap van het boek leren we dat hoofdpersoon Indiana Jackson de volgende dreigt te worden in een reeks van dodelijke slachtoffers.

De Japanse minnaar

De Japanse minnaarIedere week ontvangt de joodse kunstenares Alma Belasco een liefdesbrief en een bos gardenia's. Ze is eind zeventig en woont in het Lark House, een progressief bejaardentehuis in California. Als kind ontvluchtte ze de Holocaust in Europa en groeide ze op bij haar familie in de Verenigde Staten. Voor de lezer lijkt het al snel duidelijk wie de af...

God is een Braziliaan

God is een BraziliaanGrosso modo zijn er twee soorten reisschrijvers. Sommigen komen argeloos aan, laten zich door hun nieuwsgierigheid leiden, het land overvalt hen. Harrie Lemmens behoort, als doorgewinterd vertaler van Braziliaanse literatuur, bijna onvermijdelijk tot de tweede categorie. In God is een Braziliaan heeft hij geplande ontmoetingen met schrijvers en...

Moeder van God

Moeder van GodTwee nachten slapen in een hangmat en piranha's vissen is kinderspel vergeleken met de jungletochten van de Amerikaanse bioloog Paul Rosolie (1988). In Moeder van God tekent hij zijn belevenissen in het Amazonewoud op.

Dragon in the Tropics. Venezuela and the Legacy of Hugo Chávez

Dragon in the Tropics. Venezuela and the Legacy of Hugo ChávezWat is er veranderd in Venezuela sinds de dood van president Hugo Chávez in maart 2013? Vijftien jaar lang had de steeds herkozen populaire president als een draak vuur gespuwd naar zijn vijanden en tegenstanders, in eigen land en in de Verenigde Staten. Zijn opvolger Nicolás Maduro heeft niet zulke charismatische en retorische kwaliteiten. Toch...

Een heel mooi meisje

Een heel mooi meisje"Een opaalbleke huid, zwart haar, bruine ogen, een elegante vrouw", zo omschrijft de zevenjarige hoofdpersoon zijn moeder in Een heel mooi meisje, de debuutroman van de Argentijnse schrijver Julián López (1965).

Schrijven als een ander. Over het vertalen van literatuur

Schrijven als een ander. Over het vertalen van literatuurLang geleden ontving La Chispa een ingezonden brief. In nette bewoordingen formuleerde de briefschrijver haar klacht: bij boekbesprekingen verzuimden wij het om de vertaler(s) te noemen. Een doodzonde natuurlijk. Met het schaamrood op de kaken bekenden we schuld en beloofden we beterschap. Sindsdien vermelden we altijd de vertaler.

Het ware gezicht van het kwaad

Het ware gezicht van het kwaadTwaalf jaar van je leven kwijt. Twaalf levensjaren van je eigen kind missen. Omdat je bent ontvoerd en onder erbarmelijke omstandigheden in de jungle zit, met alle gevaren vandien. We kunnen het ons nauwelijks voorstellen. In Colombia is het - zeker in het verleden - vaker gebeurd.

Dignity for the Voiceless. Willem Assies's Anthropological Work in Context

Dignity for the Voiceless. Willem Assies's Anthropological Work in Context'Two Steps Forward, One Step Back' is de titel van een artikel in Dignity for the Voiceless, een bundel met een selectie van het werk van Willem Assies. Deze antropoloog overleed plotseling in 2010 op 55-jarige leeftijd. De titels van het boek en het artikel typeren Assies's motivatie en kijk op de ontwikkelingen in Latijns Amerika. De stemmen v...

Het onweer

Het onweerVer weg van de bewoonde wereld ligt de Chaco, een desolaat, uitgestrekt en leeg gebied. Het bestaan lijkt er monotoon, maar onderhuids broeit leven dat na een regenbui tot uitbarsting komt. In deze contreien situeert de Argentijnse schrijfster Selva Almada (1973) haar novelle Het onweer.

Desi Bouterse. Een Surinaamse realiteit

Desi Bouterse. Een Surinaamse realiteitDesi Bouterse (1945), zittend president van Suriname, kan tevreden zijn met de parlementsverkiezingen van 25 mei jongstleden: 27 zetels voor zijn partij NDP. Tegenstrever Chandrikapersad Santohki, aanvoerder van het oppositieverbond V7, erkende met 17 zetels zijn nederlaag en "boog zijn hoofd voor de democratie". Begin juni wordt de zetelverdel...

Gemaakt om te lopen. 6242 kilometer te voet door Chili

Gemaakt om te lopen. 6242 kilometer te voet door ChiliWandelen. Veel mensen houden ervan en het schijnt op een positieve manier verslavend te zijn. Maar er is natuurlijk baas boven baas. Er is ook zoiets als lange afstand wandelpaden (LAW). Arlen Hoebergen en zijn partner Jeannette Leenders ondernemen dit soort trips. Letterlijk van huis naar pelgrimsoord Santiago de Compostela in Spanje lopen, bij...

Land and Freedom. The MST, the Zapatistas and Peasant Alternatives to Neoliberalism

Land and Freedom. The MST, the Zapatistas and Peasant Alternatives to Neoliberalism"Sinds ik met de landbezetting een stuk land veroverd heb, zie ik de waarde ervan in. Voor die tijd zou ik mijn land hebben verkocht. Nu niet meer. Land is het begin van alles." Zo drukt Jacir Suarez, een lid van een nederzetting van de Braziliaanse landlozenbeweging MST, uit wat land nu voor hem betekent. Door acties van de MST heeft meer dan e...

Route 8. Bochtig en oneindig

Route 8. Bochtig en oneindigEen vrij leven, zonder verplichtingen of de beperkende routine van thuis. Daarover fantaseert Mariëlle, hoofdpersoon van de reisroman Route 8. Bochtig en oneindig van Daniëlle Boelens (1969) aan het naderende einde van haar reis van zes maanden. Dit boek is het vervolg op Lingerie en motorleer en borduurt qua stijl daar op voort. Beide boeken sc...

Londen na middernacht

Londen na middernachtHet is 1927, het tijdperk van de stomme film. MGM Film Studios brengt London after Midnight uit, de eerste Amerikaanse horrormovie ooit. De speelfilm, geregisseerd door Tod Browning en met de legendarische acteur Lon Charley in de hoofdrol, maakt een verpletterende indruk op het publiek. Gezegd wordt dat de film een jongeman inspireerde tot moor...

Slavernij en vrijheid op Curaçao

Slavernij en vrijheid op CuraçaoIn Slavernij en Vrijheid op Curaçao De dynamiek van een achttiende-eeuws Atlantisch handelsknooppunt behandelt de Nederlandse historicus Han Jordaan de maatschappelijke en economische opkomst van de vrije zwarte en gekleurde bevolking op het eiland tijdens de achttiende eeuw. Hij baseert zich op archiefmateriaal en biedt een rijk geschakeerd bee...

Patagonië. Het einde van de wereld

Patagonië. Het einde van de wereldAan het 'einde van de wereld' hangt een zweem van romantiek en avontuur. We hebben het over Patagonië, een gebied in het zuiden van Zuid-Amerika. Met een oppervlakte van 900.000 km2, bijna twee keer zo groot als Spanje, gaat het ons Nederlands of Belgisch voorstellingsvermogen te boven. Er zijn de nodige boeken geschreven over het gebied, waar m...

The New Brazil. Regional Imperialism and the New Democracy

The New Brazil. Regional Imperialism and the New DemocracyEind 2004 bezochten hoge Braziliaanse militairen Vietnam om de guerrillatechnieken te bestuderen waarmee de Vietnamezen in de jaren zeventig de Verenigde Staten hadden verslagen. Ze deden dat niet om te leren eventuele revolutionaire guerrillero's in Brazilië te bestrijden. Nee, ze wilden weten hoe ze zelf een guerrilla moesten voeren als de VS...

Gebed voor de vermisten

Gebed voor de vermistenHet is gevaarlijk om een jonge vrouw te zijn in het Mexicaanse bergdorpje van de 14-jarige Ladydi Garcia Martínez. Vooral als je mooi bent. Niet zozeer vanwege de schorpioenen, slangen en leguanen. Het gevaar schuilt in de drugsteelt en -handel, die welig tieren in Guerrero, een hete, droge deelstaat. Moeders maken hun dochters onaantrekkelijk d...

Te gek! Wereldtrip van een jonge psychiater

Te gek! Wereldtrip van een jonge psychiater'Een mens komt nooit hetzelfde terug van een reis zoals hij was toen hij vertrok', luidt een citaat van de Engelse schrijver Graham Green. Dat geldt ook voor Remco Dijkstra (1981), die Te gek! Wereldtrip van een jonge psychiater schreef. In dit reisboek beschrijft hij een wereldreis van een jaar, waarbij hij low budget 17 landen aan doet. Bijna...

Latin American State Building in Comparative Perspective

Latin American State Building in Comparative PerspectiveNa jarenlange afwezigheid was de cholera in 1991-92 terug in Zuid-Amerika. In Peru vielen bijna drieduizend doden, in Chili waren er maar twee overlijdensgevallen te betreuren. Door betere openbare voorzieningen en efficiënter overheidsoptreden kon Chili de ziekte in de kiem smoren. Sommige Latijns-Amerikaanse landen zijn veel beter in staat dan...

De stilte van het ongesproken woord/ Tiri fu den wortu... di no taki

De stilte van het ongesproken woord/ Tiri fu den wortu... di no takiGoede poëzie kan klinken als muziek. En klanken zijn universeel. In De stilte van het ongesproken woord (Tiri fu den wortu... di no taki/Silence of the Unspoken Word), een initiatief van de Surinaamse gitarist en songwriter Dave MacDonald, worden beiden gecombineerd. In deze mooi vormgegeven dichtbundel lees je een aantal gedichten van Trefossa...

Manto Negro

Manto NegroSoms ontstijgt de werkelijkheid de fantasie. Manto Negro van Ivo Teulings (1967) is daarvan een voorbeeld. In deze met rum besprenkelde roman scharrelt de ik-figuur - Teulings - rond in Havana. Als goedgebekte buitenlander met een breed netwerk ritselt hij alles aan elkaar en geniet hij met volle teugen van het eiland, zonder veel vastigheid en...

De zaak-Zorreguieta

De zaak-ZorreguietaOp 18 januari 2015 wordt Jorge Zorreguieta 87 jaar. Sommige mensen krijgen op die leeftijd van hun kinderen een boek waarin beschreven staat wat ze in hun leven hebben gepresteerd. Het is echter hoogst onwaarschijnlijk dat zijn dochter Máxima, die Nederlands kan lezen, het meest recente boek over haar vader als verjaarscadeautje meeneemt. Want i...

De Wilden

De WildenMet de verdwijning van de jonge Nederlandse vrouwen Lisanne Froon en Kris Kremers in Panama in 2014 in het achterhoofd is het verhaal De wilden van Marion Pauw (1973) helemaal niet zo vergezocht.

The New Extractivism. A Post-Neoliberal Development Model or Imperialism of the Twenty-First Century?

The New Extractivism. A Post-Neoliberal Development Model or Imperialism of the Twenty-First Century?Het laatste decennium is de Latijns-Amerikaanse economie nog sterker afhankelijk geraakt van de uitvoer van primaire producten: grondstoffen en agrarische producten. Over dit nieuwe 'extractivisme' hebben Henry Veltmeyer en James Petras een belangwekkend boek samengesteld: The New Extractivism. A Post-Neoliberal Development Model or Imperialism...

Man in het zadel

Man in het zadelPaul van Hooff (1964) geeft zijn zekerheden op als hij zijn drukke leventje als freelance journalist in Amsterdam achter zich laat. In 2005 maakt hij een motortrip over de Panamericana, van het uiterste noorden van Alaska tot het uiterste zuiden van Zuid-Amerika.

Reize naar Surinamen

Reize naar SurinamenHet boek Reize naar Surinamen is gebaseerd op de dagboekaantekeningen van de Schots-Nederlandse beroepsmilitair John Gabriel Stedman. Stedman nam tussen februari 1773 en april 1777 deel aan een aantal militaire campagnes tegen gewapende groepen van gevluchte slaven die zich verzetten tegen de slavernij in de Nederlandse plantagekolonie Suriname.

The Mapuche in Modern Chile. A Cultural History

The Mapuche in Modern Chile. A Cultural HistoryOver de Mapuche, de oorspronkelijke bewoners van Chili, hoor je alleen bij conflicten. Daardoor ontstaat het beeld dat Mapuche, ongeveer 6 procent van de totale bevolking, voortdurend strijden voor erkenning van hun land, cultuur, identiteit en autonomie.

Miss yellow hair, hello!

Miss yellow hair, hello!Voor een vrouw alleen gaat reizen niet altijd over rozen. Dat wordt duidelijk in Miss yellow hair, hello! van Iris Hannema (1985). In dit reisboek legt deze freelance journalist verhalen vast die ze niet in haar reguliere stukken voor kranten en tijdschriften kwijt kon.

Radical Cities: Across Latin America in Search of a New Architecture

Radical Cities: Across Latin America in Search of a New ArchitectureWat hebben een zwembad in een arme gemeenschap in Argentinië, een excentrieke burgemeester in Bogotá en hergebruikt Amerikaans afval in Tijuana, Mexico, met elkaar gemeen? Het is allemaal onderdeel van de innovatieve stedelijke vernieuwingen van Latijns Amerika, zo lezen we in het boek Radical Cities: Across Latin America in Search of a New Arch...

Until the Rulers Obey. Voices from Latin American Social Movements

Until the Rulers Obey. Voices from Latin American Social Movements"Water is meer waard dan goud. We kunnen zonder goud leven, maar niet zonder water." Aldus Miguel Rivera, actief in het verzet tegen de komst van een goudmijn bij zijn dorp in El Salvador. Het gaat hem niet alleen om materiële verbeteringen, maar ook om levenskwaliteit, behoud van de aarde en zelfbeheer.

De reus ontwaakt

De reus ontwaaktHoe leer je als reiziger een natie als Brazilië kennen? Door al rondreizend je onder te dompelen in de cultuur, te minglen met locals en de taal te leren zoals Wim Jansen (1952) doet in zijn reisverhaal De reus ontwaakt. Al decennia houdt hij zich bezig met Latijns Amerika; in het verleden werkte hij als verslaggever voor Trouw en de Wereldomroep.

Gabriela

GabrielaSommige boeken doorstaan de tand des tijds met gemak. Gabriela (1958) van de Braziliaanse schrijver Jorge Amado (1912 - 2001) bijvoorbeeld. Het verhaal speelt zich af in Ilhéus, een slaapstadje in de hitte aan de noordoostkust van Brazilië. De aankomst van een schip is een gebeurtenis waarvoor iedereen uitloopt. Het is 1925 en het zijn de hoogti...

"Venceremos". Víctor Jara and the Chilean Song Movement

"Venceremos". Víctor Jara and the Chilean Song MovementJe kunt je geen politieke manifestatie van Chileens links voorstellen zonder muziek. Die bijzondere band is ontstaan in de jaren zestig van de vorige eeuw. Hierover heeft de Californische journalist Gabriel San Román een verhelderend boekje geschreven onder de titel "Venceremos". Victor Jara and the New Chilean Song Movement. Hij schetst deze Nu...

Wij slaven van Suriname & De man van veel

Wij slaven van Suriname & De man van veelDe betekenis van schrijver en denker Anton de Kom (1898 - 1945) voor Suriname kan nauwelijks overdreven worden.In het fictiewerk De man van veel kruipt Karin Amatmoekrim (1976) in de huid van deze grootse Surinamer. Het verhaal speelt in een gesloten psychiatrische inrichting. In het echte leven was De Kom in 1939 ook daadwerkelijk opgenomen, ee...

Stuwdammen en wegen in het Surinaamse binnenland

Stuwdammen en wegen in het Surinaamse binnenlandIn Stuwdammen en wegen in het Surinaamse binnenland. Gevolgen voor Wayana en Trio beschrijft Maja Haanskorf (1952), hoofdredacteur van La Chispa, een reis die ze in augustus 2012 per korjaal over de Tapanahonirivier in het binnenland maakte. Ook een reis in juni 2013 per landrover door buurland Guyana komt aan bod. De plannen voor het Surinaamse...

From Frontiers to Football

From Frontiers to FootballEen paar jaar geleden vroeg Matthew Brown, docent Latijns Amerikastudies aan de Universiteit van Bristol, aan zijn studenten wie de invloedrijkste levende Latijns-Amerikaan was. De ouderejaars noemden Lula, Hugo Chávez en Gabriel García Márquez. De eerstejaars dachten echter vrijwel unaniem aan de Colombiaanse Shakira, die zowel in het Spaans al...

Golden boys

Golden boys"FC Barcelona mag heel 2015 geen spelers meer kopen", kopte de Volkskrant onlangs. De FIFA legde de Catalaanse voetbalclub het transferverbod op wegens het overtreden van de regels met betrekking tot voetballers onder achttien jaar. De trend om steeds jongere spelers in te lijven is al langer gaande in de voetbalwereld.

Misspelled Paradise

Misspelled ParadiseMet haar boek Misspelled Paradise. A Year in a Reinvented Colombia probeert de Amerikaanse Bryanna Plog (1987) een eerlijker beeld van Colombia te schetsen. Het boek is een weergave van het jaar dat ze als vrijwillig docent Engels woonde en werkte in Colombia, op Isla Barú, nabij Cartagena aan de Caribische kust.

Sambavoetbal

SambavoetbalDe Braziliaanse voetbaldroom spatte ruw uiteen in de halve finale tegen Duitsland. Huilende mensen op het veld én de tribunes.Als je Sambavoetbal van de Engelse journalist Alex Bellos leest, begrijp je waarom de nederlagen zo'n pijn deden.

Tutuba. Het meisje van het slavenschip Leusden

Tutuba. Het meisje van het slavenschip LeusdenIn 1738 verging het slavenschip Leusden bij slecht weer op een zandbank in de monding van de Marowijnerivier. Bij deze ramp verloren ruim 660 slaven het leven. Deze tragische en onnodige gebeurtenis staat centraal in de novelle Tutuba. Het meisje van het slavenschip Leusden van de Surinaamse schrijfster Cynthia McLeod. Onnodig, omdat de (blanke)...

Voetbalboek

VoetbalboekNico Verbeek (1961), Colombia-correspondent voor La Chispa, schreef het boek Eigen doelpunt. Voetbal en maffia in het Colombia van Pablo Escobar. Hierin reconstrueert Verbeek de tragische dood van Escobar en schetst aan de hand van deze gebeurtenis de voetbalwereld van Colombia in de jaren tachtig en negentig van de vorige eeuw.

Lingerie en motorleer

Lingerie en motorleerJe baan opzeggen om een half jaar te gaan reizen in Zuid-Amerika, dat is niet voor iedereen weggelegd. Mariëlle heeft lef en doet het gewoon in Lingerie en motorleer. Een reis door de Andes van Daniëlle Boelens (1969).

Rayuela: een hinkelspel

Rayuela: een hinkelspelAls je mensen die Latijns Amerika in hun hart dragen vraagt of ze Rayuela: een hinkelspel (1963) van de Argentijnse schrijver Julio Cortázar (1910 - 1984) kennen, is het antwoord vaak ja. Als je vraagt of ze het ook hebben gelezen, luidt het antwoord vaak nee. En waarom niet? 'Omdat het te moeilijk is.'

De presidentskandidaat

De presidentskandidaatWilt u echt weten hoe het zit met de Colombiaanse presidentsverkiezingen van zondag 25 mei aanstaande? Dan kunt u natuurlijk politieke analyses lezen en verschillende kranten uitpluizen. La Chispa biedt een alternatief: De presidentskandidaat van Antonio Ungar (1974).

De Brazilianen. Het verhaal van onze Braziliaanse voetballers

De Brazilianen. Het verhaal van onze Braziliaanse voetballersBrazilië en voetbal. Deze zomer kun je er niet om heen, met het WK in het meest voetbalgekke land op aarde. De markt wordt overspoeld met boeken over de opkomende Zuid-Amerikaanse reus en haar goddelijke kanaries. De Brazilianen. Het verhaal van onze Braziliaanse voetballers van Daan Dekker (1984) is een van die boeken en zeker de moeite waard,...

Hugo Chávez. Socialist for the Twenty-First Century

Hugo Chávez. Socialist for the Twenty-First CenturyDe begin 2013 overleden Venezolaanse president Hugo Chávez was controversieel en zal dat wel blijven. Het komt ook naar voren in de biografie van de Schotse historicus Mike Gonzalez, die eerder over onder andere Cuba publiceerde.

Verkiezingsdans

VerkiezingsdansUitsluiting of solidariteit. Dat is de kwestie die de Curaçaose auteur Joseph 'Jopi' Hart (1940) aansnijdt in zijn vierde roman Verkiezingsdans. We schrijven Curaçao, 2005. Het is de vooravond van een nieuwe verkiezingsstrijd. Een zeventienjarige jongeman met een maag gevuld met bolletjes cocaïne staat op het punt het vliegtuig te nemen, op weg...

The Chile Reader

The Chile ReaderAl in 1932 schreef dichteres - en latere Nobelprijswinnares - Gabriela Mistral dat Chili eens een vrouw tot president zou kiezen. Deze uitspraak van Mistral staat in een van de ruim honderd teksten uit The Chile Reader, samengesteld door vier in Chili gespecialiseerde historici uit de Verenigde Staten.

The Scramble for the Amazon and the Lost Paradise of Euclides da Cunha

The Scramble for the Amazon and the Lost Paradise of Euclides da CunhaDe Amerikaanse geograaf Susanna Hecht schreef het boek The Scramble for the Amazon and the Lost Paradise of Euclides da Cunha. Bij het grote publiek is Da Cunha bekend als schrijver van De binnenlanden (1902).

De binnenlanden

De binnenlandenDe binnenlanden (Os sertões) van Euclides da Cunha (1866 - 1909) wordt algemeen beschouwd als het hoogtepunt van de Braziliaanse literatuur. Het wordt in 1902 uitgegeven.

Dushi Willemstad

Dushi WillemstadZij die naar Curaçao vertrekken en zij die thuisblijven wil ik graag wijzen op een boek van Ko van Geemert (1950). Deze Nederlandse auteur heeft heimwee naar Curaçao. Terecht. Om die heimwee te verzachten heeft hij Dushi Willemstad samengesteld.

Iets meer dan een seizoen. Memoir

Iets meer dan een seizoen. MemoirTwee zelfverkozen bloedbroeders, zo kun je Anil Ramdas (1958 - 2012) en Stephan Sanders (1961) noemen. In Iets meer dan een seizoen. Memoir blikt Sanders terug op hun leven. De vriendschap tussen hen was innig. Hun achtergrond is nogal verschillend.

Tula. Verloren Vrijheid

Tula. Verloren VrijheidAfgelopen zomer draaide de film Tula the Revolt in de Nederlandse bioscopen, een internationale co-productie met acteurs als Derek de Lint, Danny Glover en Jeroen Krabbé. De film is gebaseerd op de roman Tula. Verloren vrijheid van Jeroen Leinders, die tevens de regisseur van de film is.

Het Einde van de Antillen

Het Einde van de AntillenIn Het einde van de Antillen. Kroniek van een adviseur op Curaçao vertelt Freek van Beetz over zijn ervaringen op de Antillen in de periode 2001 tot en met 9 oktober 2010. Van Beetz werkte als adviseur van de minister-president van de Nederlandse Antillen. Hoewel de achterflap van het boek vermeldt dat het hier geen wetenschappelijke publicatie...

Nieuwe editie van Te Gast in Cuba

Nieuwe editie van Te Gast in CubaIn september 2013 is de vierde herziene druk verschenen van dit handzame en bijzondere gidsje over Cuba. Handzaam vanwege het kleine formaat en bijzonder, omdat de bijdragen geschreven zijn door verschillende auteurs die het eiland goed kennen en er een speciale band mee hebben.

Porto Marie 1738 - 1795 - 1888

Porto Marie 1738 - 1795 - 1888Op zondag 9 juni 2013 overleed Els Langenfeld. Enkele weken daarvoor maakte ze haar debuut als romanschrijfster met Porto Marie 1738 - 1795 - 1888. Tegen het decor van de Grote Gebeurtenissen uit de geschiedenis zoals kolonialisme, de trans-Atlantische slavenhandel en de emancipatie, beschrijft ze hoe de gewone man zelf richting aan het leven ge...

De drie Lilia's

De drie Lilia'sIn Colombia is het middageten de belangrijkste maaltijd van de dag. Niet verwonderlijk dus dat er elke dag drommen mensen in de rij staan voor de gaarkeuken van een kleine parochie in hoofdstad Bogotá in de novelle De drie Lilia's. De originele titel luidt dan ook Los almuerzos (de lunches). In het boek stelt de Colombiaanse auteur Evelio Rosero...

Herinneringen aan Rio

Herinneringen aan RioVroeger was het beter. Dat geldt zeker voor Eulálio Montenegro d'Assumpçao, hoofdpersoon van Herinneringen aan Rio. In deze roman van de Braziliaanse schrijver Chico Buarque de Holanda (1944) blikt de honderdjarige hoofdpersoon vanaf zijn sterfbed terug op een bewogen leven. De auteur is Brazilië een levende legende. Buiten de landsgrenzen is hi...

Jelaya. Een Surinaamse roman

Jelaya. Een Surinaamse romanSuriname is een dorp. Dat is niet denigrerend bedoeld. Qua oppervlakte meet het vijf keer zo groot als Nederland. Maar met een bevolking van een half miljoen mensen die voornamelijk aan de kust en in Paramaribo wonen, kom je elkaar al snel tegen. Tel daarbij de recente, bewogen geschiedenis van de jonge natie en voormalige Nederlandse kolonie op...

Oh Mexico

Oh MexicoWat doe je als je net bent afgestudeerd? Je kunt solliciteren en carrière maken. De Australische Lucy Neville (1983) kiest noodgedwongen een ander pad. Als Neville geen baan kan vinden, kiest ze voor avontuur en ze vertrekt voor een jaar naar Mexico-Stad, om Spaans te leren.

Ingrid Betancourt

Ingrid BetancourtDe Jeanne d'Arc van de Andes of een elitaire, egoïstische politica die uiteindelijk niets voor elkaar kreeg? Geïntrigeerd door deze extremen schreef de Nederlandse journalist Nico Verbeek een biografie over deze polemische Colombiaanse dame: Ingrid Betancourt. De vrouw die president wilde worden.

Ondersteuning bij zelfstandige terugkeer

Ondersteuning bij zelfstandige terugkeerHet leven van illegale migranten is niet te benijden. Meestal zijn ze veroordeeld tot malafide werkgevers en huisjesmelkers. Op voorzieningen als een ziektekostenverzekering hebben ze geen recht.

Nobody Rides for Free

Nobody Rides for FreeIn Nobody Rides for Free volgen we John Francis Hughes (1970) op zijn belevenissen per tweewieler. Vertrekpunt is Vancouver, Canada, zijn thuisplaats. Via de Verenigde Staten trapt hij door Midden- en Zuid-Amerika (Colombia, Ecuador, Peru en Brazilië).

Het gedroomde land.

Het gedroomde land.  'Ik houd veel van mijn land, maar het geeft me zo weinig hoop'. Tegen het einde van hun boek Het gedroomde land. Reis naar het hart van Argentinië gebruiken Vera Keur en Theo van Stegeren een citaat uit 1986 van de beroemde schrijver Jorge Luis Borges.

Pumps in de jungle

Pumps in de jungleEind 2006 is Priscilla van Rijn (1988) als vrijwilliger in Nicaragua, op het eiland Ometepe. Met leeftijdsgenoten werkt ze mee aan een huizenproject voor de arme en hulpbehoevende bevolking. Haar ervaringen van zes jaar geleden beschrijft ze in Pumps in de jungle.

Als ik mijn ogen sluit

Als ik mijn ogen sluitToeval zorgt ervoor dat twee twaalfjarige jongens het ontzielde en verminkte lichaam van een jonge, blonde vrouw vinden. De lugubere vondst zet het leven van Paulo en Eduardo op zijn kop, hoofdpersonen van de roman Als ik mijn ogen sluit van Edney Silvestre (1955).

De kunst van het lezen

De kunst van het lezenToon me je boekenkast en ik zeg je wie je bent. Als deze uitdrukking opgaat voor Alberto Manguel (1948), dan heb je het over een veelomvattende en interessante persoonlijkheid. Deze Argentijnse schrijver, wiens privé-bibliotheek 30.000 boeken omvat, laat in zijn non-fictie werk De kunst van het lezen zijn gedachten gaan over uiteenlopende onderw...

Zwart ijs

Zwart ijsRauw en flink gewelddadig, zo is het dagelijkse leven in Zwart ijs van Bernardo Fernández (1972). Deze vermakelijke roman speelt zich af in het hedendaagse Mexico, dat geteisterd wordt door het extreme drugsgerelateerde geweld waarover de media al enige jaren verslag doen.

Manieren om naar huis terug te keren

Manieren om naar huis terug te keren "Wij kinderen begrepen opeens dat we eigenlijk helemaal niet zo belangrijk waren." De hoofdpersoon van de roman Manieren om naar huis terug te keren verliest op jonge leeftijd zijn onschuld, als hij als negenjarig jongetje opgroeit in de Chileense dictatuur (1973 - 1990) van Augusto Pinochet.

Panamericana. Reizen door Zuid-Amerika

Panamericana. Reizen door Zuid-Amerika Radiojournalist en Zuid-Amerika-deskundige Wim Jansen (1952) neemt een half jaar vrij en doorkruist zijn favoriete continent in een VW T5 California. Zijn belevenissen over 30.000 kilometer asfalt, onverharde weg, zandpad en regelrechte 'asbrekers' legt hij vast in het reisboek Panamericana.

De slipper van Maria Bonita

De slipper van Maria BonitaIn het kader van de expositie MixMaxBrasil heeft het Tropeninstituut een fotoboek uitgegeven, De slipper van Maria Bonita, van Liesbeth Ruben en Babette van Ogtrop. Het is een mooi en bijzonder boek, omdat je het van twee kanten kunt bekijken en lezen (je kunt het dus omdraaien).

Bouterse aan de macht

Bouterse aan de machtDeze doorwrochte beschrijving van de gang van Desi Bouterse naar de macht is zonder twijfel een waardevolle bijdrage aan het begrip van de contemporaine politieke geschiedenis van Suriname.Het is hoogst opmerkelijk en bijna niet te bevatten dat een dergelijke studie geschreven is door twee jonge correspondenten, die geen van beide de Surinaamse...

Brazilië als paradigma?

Brazilië als paradigma?Kan Brazilië een nieuw voorbeeld, model of zelfs paradigma worden voor sociaaleconomische en democratische politieke ontwikkeling? Die vraag stelt Kees Koonings in Brazilië als paradigma?, zijn oratie als hoogleraar Brazilië Studies aan de Universiteit van Amsterdam.

De rebellenfamilie

De rebellenfamilie"Doodmoe van het liegen, van de schijn ophouden, van almaar bang moeten zijn dat het nog eens helemaal verkeerd zou gaan", voelde Carmen Aguirre zich toen ze in 1983 met haar Chileense moeder, haar iets jongere zus Ale en haar Canadese stiefvader Bob in Argentinië arriveerde.

Een wintervertelling uit Buenos Aires

Een wintervertelling uit Buenos Aires'Filosofie kun je niet kopen of verkopen', bedenkt hoofdpersoon Cristóbal zich als hij op zeventienjarige leeftijd op eigen benen probeert te staan. In de roman Een wintervertelling uit Buenos Aires van de Argentijnse schrijfster Sylvia Iparraguirre (1947) kruist het levenspad van Cristóbal dat van twee volwassen individuen: de negenendertigjari...

The General's Slow Retreat

The General's Slow RetreatNa het einde van de dictatuur in 1990 hield ex-dictator Augusto Pinochet de Chileense politiek nog jaren in gijzeling. Volgens zijn eigen grondwet konden de gekozen presidenten de militaire commandanten niet ontslaan. De grote problemen die dat veroorzaakte, vormen het hoofdthema van The General's Slow Retreat van Mary Helen Spooner, een journal...

Valse papieren

Valse papierenDe titel Valse papieren van de Mexicaanse schrijfster Valeria Luiselli (1983) zet de lezer meteen aan het denken. Gaat het om geld? Om identiteitsdocumenten? Of om het boek zelf? In een geheel van korte hoofdstukken filosofeert een naamloze ik-figuur - de schrijfster zelf? - over taal, stad, manieren van observeren en je ergens - waar? - bevinde...

I Swear I Saw This

I Swear I Saw ThisWat zou je redden als je huis afbrandt? 'Mijn notitieblokjes', luidt het antwoord van Michael Taussig (1940) en collega-antropologen. In I Swear I Saw This laat de Australiër zijn gedachten gaan over de kunst van het observeren.

No life, no risk

No life, no riskStoer. Dat is het eerste woord dat in je opkomt bij het lezen van No risk, no life, het verhaal van Ben Valks. Van zijn vierentwintigste tot zijn vierendertigste bouwt hij een succesvolle onderneming in het Midden-Oosten op. Dan besluit hij de boel de boel te laten en verlaat hij zijn zaak en besluit hij zijn dromen te gaan najagen: een motortoc...

Het verdwenen jaar van Salvatierra

Het verdwenen jaar van SalvatierraNatuurlijk, het is fictie. Maar zou het soms niet leuk zijn als een verhaal niet alleen op papier tot leven komt? Dat je een personage kunt ontmoeten of een scenario daadwerkelijk kunt zien? Dit laatste geldt wat mij betreft zeker voor Het verdwenen jaar van Salvatierra van Pedro Mairal (1970).

Tihá / Troost

Tihá / TroostIn Tihá / Troost komen drie werelden samen: Suriname,Nederland en India. Dichter Raj Mohan (Suriname, 1962) schept in deze tweetalige bundel een universum van nostalgie, liefde en verscheurdheid tussen culturen.

De regels van het spel

De regels van het spel Een rijke man wordt op een ochtend dood aangetroffen in zijn huis in een zwaarbewaakte gated community vlakbij Buenos Aires. Zijn keel is doorgesneden, zoals enkele jaren eerder ook bij zijn vrouw gebeurde. Zo begint het boek De regels van het spel van Argentijnse schrijfster Claudia Piñeiro.

Right-Wing Politics in the New Latin America. Reaction and Revolt

Right-Wing Politics in the New Latin America. Reaction and RevoltVeel recente literatuur over Latijns Amerika in de 21e eeuw gaat over de zogenaamde 'pink tide' die sociale en economische veranderingen teweeg heeft gebracht. Veel minder aandacht is er voor sociale groepen die zich tegen deze veranderingen verzetten.

Het hoorcollege

Het hoorcollegeEen briljante, explosieve roman volgens sommigen. Een overpretentieuze brei van woorden volgens anderen. In ieder geval laat Het hoorcollege niemand onberoerd. Toen dit debuut van Pola Oloixarac (1977) in 2008 verscheen, ging er een schok door de Spaanstalige literaire wereld

Mika

MikaEen Argentijnse vrouw die in de Spaanse burgeroorlog een republikeinse colonne aanvoert. Het klinkt onwaarschijnlijk, maar deze Mika Etchebéhère (oorspronkelijk Mika Feldman) heeft echt bestaan. Haar verhaal is vastgelegd door Elsa Osorio, de Argentijnse schrijfster, bekend van het boek Luz.

Moordende hoeren

Moordende hoerenOver de doden niets dan goeds. Deze uitdrukking lijkt van toepassing op Roberto Bolaño (1953 - 2003). Uitgeverij Meulenhoff heeft van deze Chileense schrijver opnieuw postuum een werk uitgebracht: het fascinerende Moordende hoeren.

Social Movements and Leftist Governments in Latin America

Social Movements and Leftist Governments in Latin AmericaZeven linkse wetenschappers uit de Verenigde Staten hebben een voorlopige balans opgemaakt. In Social Movements and Leftist Governments in Latin America komen na een inleiding zes landen aan bod.

Scheren zonder spiegel

Scheren zonder spiegel In de bescheiden poëziebundel Scheren zonder spiegel van Ezra de Haan (1957) kruisen zin, waan en waanzin elkaar. De drie gelijknamige delen van de bundel herbergen korte gedichten die niet moeilijk ogen. Maar, zo waarschuwt de omslag van de bundel al: de waarheid ligt verborgen tussen de regels.

Klanken van verlangen

Klanken van verlangenGeld of liefde? Dat is de hamvraag in Klanken van verlangen. De roman vertelt eigenlijk hetzelfde verhaal als Oscar Hijuelos' eerdere succesroman De Mambo Kings met Songs of Love, waarvoor hij - als eerste Latino auteur - in 1990 de Pulitzer Prize voor fictie kreeg.

De waterverkoper

De waterverkoperZijn naam zegt het al: door god en iedereen verlaten. Nodieu heeft een weinig benijdenswaardig leven. Zijn verhaal staat centraal in de roman De waterverkoper van Geert van der Kolk.

Mambo Jambo

Mambo JamboOnvolwassen, onverbeterlijk, ongeremd. Deze kwalificaties zijn Arthur van Amerongen, auteur van Mambo Jambo, op het lijf geschreven.

De Geschiedenis van Suriname

De Geschiedenis van SurinameDe vierde druk van Hans Buddingh's De Geschiedenis van Suriname geeft een overzicht van de sociaaleconomische en politieke ontwikkeling van Suriname, beginnend in de periode voor de komst van de Nederlanders in 1667 tot aan het heden.

Te Gast in Argentinië & Chili

Te Gast in Argentinië & ChiliHet leuke en unieke aan de serie 'Te Gast In' is dat diverse auteurs de lezer een land laten meebeleven door hun ogen. Stuk voor stuk zijn de auteurs 'kenners' en bovenal liefhebbers van de landen waarover ze schrijven. Natuurlijk komen ook in deze uitgave over Argentinië en Chili bekende hoogtepunten aan bod, maar daarnaast nemen de auteurs u m...

The FARC. The Longest Insurgency

The FARC. The Longest InsurgencyEind februari kondigde de FARC via een bericht op haar website aan dat ze geen mensen meer gijzelt voor geld. Verder is ze voornemens om tien soldaten en politiemannen vrij te laten, van wie sommigen al dertien jaar ontvoerd zijn. Het is een opmerkelijke stap en een suggestie die Garry Leech ook in The FARC. The Longest Insurgency doet.

Zeven manieren om een kat te doden

Zeven manieren om een kat te dodenDierenliefhebbers opgepast. De openingsscène van Zeven manieren om een kat te doden is vrij schokkend: tot in detail wordt beschreven hoe Chueco, een van de twee hoofdpersonen, een kat doodt en vervolgens vilt. Naar verluidt heeft auteur Matías Néspolo (1975) de openingsscène gebaseerd op een verhaal uit zijn jeugd.

The Resurgence of the Latin American Left

The Resurgence of the Latin American LeftBijna tweederde van alle Latijns-Amerikanen woont tegenwoordig in een land met een linksgeoriënteerde regering. De belangrijkste middelen uit het verleden tegen links, zoals cliëntelisme, militair ingrijpen en repressie, zijn minder effectief geworden. Daarmee is het politieke landschap fundamenteel veranderd, betogen Steven Levitsky en Kenneth...

Braziliaanse bloei

Braziliaanse bloeiBrazilië is een fascinerend land, en wie dat nog niet wist, zal daarvan zeker overtuigd zijn na lezing van Braziliaanse bloei. De auteur, Lode Delputte, is buitenlandverslaggever van De Morgen en publiceerde eerder een boek over Cuba.

A Shetl under the sun. The Ashkenazic community of Curacao

A Shetl under the sun. The Ashkenazic community of CuracaoOnlangs verscheen bij het KIT van Jeanette van Ditzhuijzen het boek A Shtetl under the sun. Het boek schetst op basis van interviews met joodse en niet-joodse Curaçaoënaars een beeld van de shetl. Deze Ashkenazische gemeenschap op Curaçao kende gedurende de twintigste eeuw zijn bloeiperiode.

De engelenclub

De engelenclubGigot d'agneau, canard a l'orange, en blanquette de veau; deze exquise gerechten worden bereid door de zonderlinge Lucídio. Hij is degene die de eetclub van hoofdpersoon Daniel in de novelle De engelenclub van de Braziliaanse schrijver Luis Fernando Verissimo (1936) nieuw leven inblaast.

Mudanza: een verhuisbericht

Mudanza: een verhuisberichtEen bijzonder boekje dat niet direct te classificeren is. Is Mudanza: een verhuisbericht van Alejandro Zambra (1975) poëzie of proza? In amper 26 bladzijden schept de Chileense schrijver een wereld, een momentum, die je als lezer wel aanvoelt, maar niet helemaal kunt vatten.

Een emotionele fout

Een emotionele foutPaulo Donetti, een gevierd schrijver, bezoekt de onbekende redactrice Beatriz. Hij heeft haar slechts een dag eerder ontmoet, maar valt binnen met de woorden: "Ik heb een emotionele fout gemaakt, ik ben verliefd op je geworden." Dit is de beginscène van de roman Een emotionele fout van Braziliaanse schrijver Cristovão Tezza.

Cees Zoon en Hans Dieleman over Mexico

Cees Zoon en Hans Dieleman over MexicoTwee Nederlandse auteurs schreven dit jaar een boek over Mexico. Echter vanuit een totaal verschillend perspectief. Cees Zoon focust in Narcostaat Mexico. Hoe de drugsmaffia de macht in het land overneemt volledig op de drugsoorlog die Mexico in zijn greep heeft. Hans Dieleman kiest in Maskers, macho's, mañana. Over de Mexicaanse werkelijkheid d...

De gouverneurs van de Nederlandse Antillen sinds 1815

De gouverneurs van de Nederlandse Antillen sinds 1815Op 10 oktober vorig jaar is er wat betreft de Nederlandse Antillen een tijdperk afgesloten. Het fictieve land, ooit bedacht in de burelen van ijverige Haagse ambtenaren, bestaat niet meer. In het kader van de opheffing en ter nagedachtenis aan de Nederlandse Antillen verscheen De Gouverneurs van de Nederlandse Antillen sinds 1815.

De blinde kust

De blinde kustIn een ruw, stormachtig kustplaatsje in Uruguay situeert de Argentijnse schrijver Carlos María Domínguez (1955) zijn roman De blinde kust. Alles ademt verlatenheid en de tijd lijkt stil te staan. Het is noodweer als de paden van Arturo Balz en een meisje genaamd Cambodja, twee eenzame zielen, elkaar kruisen.

De oliekoning

De oliekoningOnlangs verscheen het boek De oliekoning van Edwin Koopman (1964). De afgelopen tien jaar bracht de schrijver verschillende bezoeken aan Venezuela om met eigen ogen te zien wat daar gebeurt.

Badal

Badal Onlangs publiceerde Anil Ramdas zijn romandebuut Badal, genoemd naar de gelijknamige hoofdpersoon. Badal is een in Nederland wonende Surinamer van Hindoestaanse afkomst. In Zandvoort herstelt hij van een alcoholverslaving en kijkt hij terug op zijn leven, dat in duigen ligt.

Slagschaduwen. Erfenis van een koloniaal verleden

Slagschaduwen. Erfenis van een koloniaal verledenSinds kort is aan het aanbod van boeken over Curaçao de bundel Slagschaduwen. Erfenis van een koloniaal verleden van publiciste en journaliste Colet van Dongen toegevoegd. Omdat de eilandelijke historie vooral is beschreven door blanke wetenschappers zoals Hoetink, Hartog en Krafft, wil Van Dongen een andere geluid laten horen, dat van de Curaça...

Schaamte

SchaamteDe menselijke natuur staat centraal in de roman Schaamte van Santiago Roncagliolo (Peru, 1975). Deze roman is de moeite van het lezen waard. De auteur weet in een relatief kort bestek (minder dan tweehonderd pagina`s) een gelaagd en boeiend portret neer te zetten van een familie die door emotionele remmingen, een traumatisch verleden en onvermog...

In het hart van de hut

In het hart van de hutPersoonlijke poëzie is de gemene deler in het debuut In het hart van de hut van Marjanne Haitsma. In ongeveer eenderde van deze bescheiden dichtbundel staat Latijns Amerika centraal.

Vulgata caribe

Vulgata caribeDe Bijbel is in vele talen verspreid onder de volkeren. Eenzelfde lot verdient de roman Vulgata caribe (Caribische vulgaatbijbel) van de Colombiaanse schrijver Marco Schwartz. Het verhaal speelt aan de Caribische kust van het recent onafhankelijk geworden Colombia.

Dom Pérignon in een rugzak

Dom Pérignon in een rugzakDe ontdekking van wijn vormt de rode draad in dit inspirerende autobiografische reisverhaal van Huib Edixhoven - een echte wijnnerd, naar eigen zeggen. Dom Pérignon in een rugzak is alles behalve een theoretisch wijnboek: terwijl je leert over decanteren, spijscombinaties en druiven, hangt Edixhoven aan de buitenkant van een trein, wordt hij aan...

Rough Guide Ecuador 2011

Rough Guide Ecuador 2011"Ecuador, zo klein op de wereldkaart, heeft voor hen die het goed kennen altijd de grandeur gehad van een groot land". Met dit citaat van Albert B. Franklin uit zijn werk Ecuador, portret van een volk begint de nieuwste Nederlandstalige Rough Guide Ecuador.

Het Derde Rijk

Het Derde Rijk                                         Na het succes van Roberto Bolaño's vuistdikke postume roman 2666 heeft Meulenhoff Het Derde Rijk gepubliceerd, eveneens pas na de dood van de Chileense schrijver beschikbaar voor het publiek.

De filmvertelster

De filmvertelsterIn de grote leegte van de Atacamawoestijn is het armoe en verveling troef. Het is de perfecte setting waarin de Chileense schrijver Hernán Rivera Letelier (1950) zijn novelle De filmvertelster neerzet.

Het verborgen leven van bomen

Het verborgen leven van bomenThee met amaretto, het is een vreemde combinatie. De hoofdpersoon van de roman Het verborgen leven van bomen geeft het ruiterlijk toe. Het kost de Chileense auteur Alejandro Zambra (1975) echter geen enkele moeite om aannemelijk te maken dat dit inderdaad het favoriete drankje was van de dertigjarige Julián in de periode dat hij zich wijdt aan s...

Het multiculturele Bolivia van Evo Morales. Nieuwe vormen van burgerschap

Het multiculturele Bolivia van Evo Morales. Nieuwe vormen van burgerschap De daadwerkelijke erkenning van het multiculturele karakter van Bolivia betekent ook het zoeken naar nieuwe vormen van democratie en burgerschap.

This Land Is Ours Now. Social Mobilization and the Meanings of Land in Brazil

This Land Is Ours Now. Social Mobilization and the Meanings of Land in BrazilDe Noord-Amerikaanse geografe Wendy Wolford deed een aantal jaren etnografisch onderzoek naar de MST in het noordoosten en in het zuiden van Brazilië.

Een koloniale Speeltuin. De antillen achter de schermen

Een koloniale Speeltuin. De antillen achter de schermenNRC-correspondente Miriam Sluis beschrijft in haar nieuwe boek 'Een koloniale speeltuin' de aanloop naar de ontmanteling van de 'Nederlandse Antillen'.

Portretten uit Bolivia. Levensverhalen die inspireren

Portretten uit Bolivia. Levensverhalen die inspirerenGoed nieuws is vaak geen nieuws. De verschillende media als, radio, televisie, kranten en internet storten rampspoed over ons heen. Tegenslag en miserabele omstandigheden ontbreken ook niet in het boek Portretten van Bolivia van Paulien Matze.

Uruguay. Ein Land in Bewegung

Uruguay. Ein Land in BewegungZelden verschijnt er een niet-Spaanstalig boek over Uruguay, het kleine land met ruim drie miljoen inwoners, ingeklemd tussen de reuzen Brazilië en Argentinië. Alleen al om die reden is dit Duitse boek welkom.

Contemporary U.S.-Latin American Relations, Jorge I. Domínguez & Rafael Fernández de Castro (red.)

Contemporary U.S.-Latin American Relations, Jorge I. Domínguez & Rafael Fernández de Castro (red.)"Terwijl de regering-Obama de regio in positieve en constructieve termen heeft benaderd, lijkt het erop dat Latijns Amerika een marginale rol zal blijven spelen in het brede beeld van de belangen van de Verenigde Staten."

Razernij, Sergio Bizzio

Razernij, Sergio BizzioBouwvakker José María woont gedurende een lange periode in het geniep in een groot herenhuis, zonder medeweten van de familie des huizes en hun inwonende dienstmeid, Rosa. Deze situatie is het uitgangspunt voor de roman Razernij van de Argentijnse schrijver Sergio Bizzio (1956).

Voorpublicatie 'De dagen van het vuur'

Voorpublicatie 'De dagen van het vuur'De dagen van het Vuur is het vlammende sluitstuk van de fantasytrilogie De sage van het Grensland, waarin de ultieme strijd om de macht in het Grensland en de Oude Wereld tot een hoogtepunt komt

De sage van het grensland, Liliana Bodoc

De sage van het grensland, Liliana BodocIn De sage van het Grensland schetst de Argentijnse fantasy-schrijfster Liliana Bodoc een wereld die bevolkt wordt door aardmagiërs, visjesvrouwen, Woestijnherders, Husihuïlken en loeloes.

Legal pluralism and interlegality in Ecuador. The La Cocha murder case, Marc Simon Thomas

Legal pluralism and interlegality in Ecuador. The La Cocha murder case, Marc Simon ThomasTijdens een feest in de inheemse gemeenschap La Cocha in Ecuador takelden op 23 april 2002 drie beschonken mannen de 44-jarige Maly zo toe dat hij een dag later in het ziekenhuis overleed. Het gemeenschapsbestuur (cabildo) trad meteen op, omdat de harmonie ernstig was verstoord.

De wil en het lot, Carlos Fuentes

De wil en het lot, Carlos FuentesDe meningen over de Mexicaanse schrijver Carlos Fuentes lopen sterk uiteen. Sommigen zien in hem een kandidaat voor de Nobelprijs; anderen vinden hem een tamelijk overschatte schrijver die hoogstens met De dood van Artemio Cruz in 1962 een meesterwerk heeft geproduceerd en dit niveau daarna nog maar zelden heeft weten te bereiken.

Het hiernamaals van Doña Lisa, Eric de Brabander & Sierlijke golven krullen van plezier, Walter Palm

Het hiernamaals van Doña Lisa, Eric de Brabander & Sierlijke golven krullen van plezier, Walter PalmHet hiernamaals van Doña Lisa en Sierlijke golven krullen van plezier zijn twee totaal verschillende werken, maar hebben Curaçao en de liefde voor het eiland als gemene deler. Het eerste werk is de debuutroman van Eric de Brabander (1953). Het tweede werk is een dichtbundel van Walter Palm (1951), een Curaçaose dichter met een behoorlijke staat...

Gegijzeld, Marc Gonsalves, Keith Stansell en Tom Howes (m.m.v. Gary Brozek)

Gegijzeld, Marc Gonsalves, Keith Stansell en Tom Howes (m.m.v. Gary Brozek)Hoe groot is de kans dat je een vliegtuigcrash midden in de jungle overleeft? En hoe groot is de kans dat je vervolgens onder vuur wordt genomen door een guerrillabeweging en ontvoerd? Het overkwam Marc Gonsalves, Keith Stansell en Tom Howes, toen ze op 13 januari 2003 in de Colombiaanse jungle neerstortten met hun vliegtuigje.

Building democracy in Latin America, John Peeler

Building democracy in Latin America, John PeelerRecensie van Building democracy in Latin America van John Peeler

Buenos Aires, waar niets is zoals het lijkt. Verhalen over de geboortestad van Máxima, Kees Elenbaas

Buenos Aires, waar niets is zoals het lijkt. Verhalen over de geboortestad van Máxima, Kees ElenbaasNestor Kirchner was een eigenzinnige president en een onaangename man in de omgang. Een oud-minister vertelde aan journalist Kees Elenbaas dat hij onder Kirchner eindelijk weer aan lezen toekwam. Bij een afspraak met de president, die meestal maar heel kort duurde, nam hij altijd een goed boek mee, want Kirchner had hem wel eens zes uur laten wa...

Suriname in het hart, Diederik Samwel

Suriname in het hart, Diederik SamwelSuriname in het hart is eigenlijk één grote liefdesverklaring van Diederik Samwel. Dat ligt in eerste instantie niet voor de hand; hij belandt er min of meer omdat zijn vrouw, een filmmaakster, dat graag wil. Samwel is journalist en hij beschijft het wel en wee van hemzelf en zijn gezin, over een periode van tien jaar, waarin de auteur voor lang...

De helse rivier, Javier Reverte

De helse rivier, Javier ReverteVergeet al die prachtige natuurdocumentaires over de Amazone, met z'n bijzondere diersoorten en geneeskrachtige planten. En de betiteling 'groene longen van de aarde', dat is natuurlijk geïdealiseerd, geromantiseerd door naïevelingen die inderdaad Discovery Channel vanaf hun comfortabele sofa kijken en het oerwoud als paradijs beschouwen.

Tijdelijk adres: Andes, Agnita Twigt

Tijdelijk adres: Andes, Agnita TwigtVroeger had je de midlife crisis. Het ging dan voornamelijk om mannen van in de veertig die niet langer tevreden waren met hun zorgzame vrouw, lieve kinderen en eigen huis. Dan kochten ze een motor, lieten ze een baard staan en gingen ze ervan door met de secretaresse, zo luidde het cliché.

Titus, Karin Amatmoekrim

Titus, Karin AmatmoekrimWie ben je zonder de nabijheid van je geliefde? In Titus van schrijfster Karin Amatmoekrim (Paramaribo, 1976) verliest de gelijknamige hoofdpersoon zijn vrouw Kat door een tragisch ongeluk. Onverwacht laat zijn vrouw hem veel geld na. Zoveel, dat hij niet meer hoeft te werken. Hij besluit voor onbepaalde tijd weg te gaan, naar een wereld waar he...

Paradise with Serpents, Robert Carver

Paradise with Serpents, Robert CarverOnbekend maakt onbemind. Deze uitdrukking betreft zeker Paraguay. Het Zuid-Amerikaanse land is relatief onbekend en toeristen bezoeken het nauwelijks. Ook binnen het reisgenre zijn boeken over het land spaarzaam. Gelukkig is er onlangs van de Britse auteur Robert Carver het boek Paradise with Serpents verschenen, waarin hij Paraguay uitgebreid b...

Do Travel Writers Go to Hell?, Thomas Kohnstamm

Do Travel Writers Go to Hell?, Thomas KohnstammAls reizen een religie is, dan is de Lonely Planet-reeks de bijbel. Wellicht zul je als lezer door het lezen van Do Travel Writers Go to Hell? van Thomas Kohnstamm enigszins van je geloof af vallen. In dit humoristische non-fictie werk prikt hij de mythe door van de alwetende reisgids.

Bonsai

BonsaiBonsai is een boek van amper honderd bladzijden, waarin auteur Alejandro Zamba een fascinerend verhaal vertelt. Het boek weet te boeien, zonder zwaar literaire teksten of ingewikkelde plots nodig te hebben.

Eeuwig kind

Eeuwig kindIn Eeuwig kind vertelt de Braziliaanse schrijver Cristovão Tezza (1952) het verhaal van een jong stel dat in blijde verwachting is. Wanneer Felipe geboren is, blijkt al snel dat hij het Downsyndroom heeft.

Het papieren huis

Het papieren huisHet papieren huis is een novelle van krap honderd bladzijden, waarin de Argentijnse schrijver Carlos María Domínguez (1955) op schitterende wijze een (literaire) zoektocht neerzet.