Zuid-Amerika Midden-Amerika Cariben

La Chispa is dé website voor liefhebbers van Latijns Amerika. Journalistiek, betrokken, informatief, scherp. Een interactieve community met echte chispa: levendig en met passie.

Simón Bolívar en de Europese verkiezingen

Auteur : Femke van Noorloos

Simón Bolívar en de Europese verkiezingen

Stel je voor: Simón Bolívar staat op uit de dood en brengt heel Latijns Amerika samen in een machtige unie.  Zou de opkomst bij deze Pan-Amerikaanse verkiezingen hoger uitvallen dan de magere 30 à 40 procent die Europa doorgaans op de been brengt?

Vooruit, dit gedachtenexperiment doet enigszins onrealistisch (of misschien magisch-realistisch) aan. Toch is het moeilijk voor te stellen dat de Latijns-Amerikanen zo ongeïnteresseerd zouden zijn als wij.  Ze zouden toch enthousiast worden van het idee om een effectief machtsblok te kunnen vormen tegen Europa en de Verenigde Staten, en de regionale economie een flinke boost te geven! Het voeren van een gezamenlijk beleid op het gebied van (drugs)criminaliteit, energie en migratie is ook geen overbodige luxe. Zeker als ze af willen van de overheersende invloed van de machtige noorderbuur.

Toch zal zo’n vriendelijk onderonsje tussen alle Latijns-Amerikaanse kemphanen nog lang een illusie blijven. Zeker als we kijken naar de tergend langzame en complexe ontwikkelingen met bestaande samenwerkingsverbanden zoals Mercosur en SICA (Midden-Amerikaanse integratiesysteem). Zo blijft het Midden-Amerikaans parlement Parlacen grotendeels een extra last (Panama probeerde er zelfs uit te stappen). Mercosur ligt ook nog steeds onder vuur: Brazilië uit regelmatig kritiek op het dwarsliggen van de Argentijnen (zie nieuwsbericht). Onderlinge verschillen blijken vaak niet te overbruggen.

Trouwens, Latijns Amerika lijkt de afgelopen tijd meer in de ban van decentralisatie dan van regionale integratie: de Braziliaanse experimenten met participatory budgetting en de vergaande decentralisatie in Ecuador worden, ondanks hun problemen, juist gezien als goede voorbeelden van hoe je bestuur letterlijk dichter bij de mensen brengt: democratie bouwen van onderop (zie La Chispa 360).

Iets waar we in Europa van kunnen leren? Jazeker. Volgens de Vlaamse auteur David van Reybrouck zou de Europese democratie juist van onderop opgebouwd moeten worden, in plaats van formele verkiezingen over de ‘poppetjes’, zoals hij bijvoorbeeld de recente verkiezingsstrijd tussen de ‘kandidaat-voorzitters’ van de Europese Commissie beschouwt. In die zin kunnen we zeker nog van de latino’s leren: mede als gevolg van hun jarenlange ervaring met slecht werkende formele democratieën – denk aan cliëntelisme en populisme - hebben zij de directe lokale participatie nieuw leven ingeblazen. Dus laten we Latijns Amerika als inspiratiebron nemen om van de Europese Unie geen elitair neoliberaal project te maken, maar een project van iedereen.

Latijns Amerika werkt ook heel goed als spiegel voor onszelf, om de Europese verworvenheden wat zonniger te bekijken. Want zoals journalist Rob Wijnberg op 6 mei in De Correspondent stelt: Europa is vooral wat het niet is: verdwenen grenzen, geldwisselkantoren, verdwenen zorgen over voedselveiligheid, onrecht, en oorlog. Die onzichtbaarheid maakt Europa moeilijk te verkopen aan de kiezer. En het gebrek aan die onzichtbare verworvenheden is in Latijns Amerika des te zichtbaarder; elke reiziger kan dat beamen. En belangrijkste van allemaal: de bevolking van het continent, waar vrede, veiligheid, vrijheid en welvaart lang niet altijd vanzelfsprekend zijn.

 


Terug